{"id":1483,"count":10,"description":"<h2><b>Choroby zaka\u017ane \u2013 podstawowe informacje<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/h2>\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Choroby zaka\u017ane stanowi\u0105 zagro\u017cenie dla zdrowia publicznego. Rozwijaj\u0105 si\u0119 w wyniku dzia\u0142ania czynnik\u00f3w zaka\u017anych, do kt\u00f3rych zaliczamy <a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/czym-sa-priony\/\">priony<\/a>, wirusy, bakterie i riketsje, grzyby oraz niekt\u00f3re toksyny. Zaka\u017cenie mo\u017ce przebiega\u0107 w spos\u00f3b bezobjawowy lub powodowa\u0107 szereg symptom\u00f3w w naszym organizmie, cz\u0119sto prowadz\u0105c do powa\u017cnych problem\u00f3w zdrowotnych stanowi\u0105cych niekiedy \u015bmiertelne zagro\u017cenie dla cz\u0142owieka.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Ze wzgl\u0119du na charakter i spos\u00f3b szerzenia chor\u00f3b zaka\u017anych nale\u017cy jak najszybciej wykona\u0107 <a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/badania\/\">badania<\/a> diagnostyczne. Umo\u017cliwia to podj\u0119cie odpowiedniego leczenia oraz zapobiega rozprzestrzenianiu si\u0119 czynnika zaka\u017anego w populacji.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n<h2><b>Badania na choroby zaka\u017ane \u2013 czym s\u0105?<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/h2>\r\n<b>Badania na choroby zaka\u017ane<\/b><span style=\"font-weight: 400\"> obejmuj\u0105 dost\u0119pne narz\u0119dzia diagnostyczne (testy, analizy, techniki laboratoryjne), kt\u00f3re umo\u017cliwiaj\u0105 potwierdzenie przebiegu infekcji i zidentyfikowanie czynnika zaka\u017anego u osoby chorej lub nosiciela.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n\r\n<b>Badania na choroby zaka\u017ane<\/b><span style=\"font-weight: 400\"> s\u0105 przeprowadzane w certyfikowanych laboratoriach w wyniku zalece\u0144 lekarskich. Pacjent otrzymuje skierowanie na badanie, a nast\u0119pnie udaje si\u0119 do odpowiedniej plac\u00f3wki w celu pobrania materia\u0142u biologicznego (np. <a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/krew-i-jej-skladniki\/\">krew<\/a>, wymaz z gard\u0142a), kt\u00f3ry nast\u0119pnie zostaje poddany analizie. W niekt\u00f3rych przypadkach materia\u0142 mo\u017ce zosta\u0107 pobrany w domu (np. mocz) lub w gabinecie lekarskim (np. wymaz z pochwy), po czym musi by\u0107 niezw\u0142ocznie dostarczony do laboratorium.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Mo\u017cliwe jest tak\u017ce prywatne wykonanie<\/span><b> bada\u0144 na choroby zaka\u017ane<\/b><span style=\"font-weight: 400\">, kt\u00f3re wprawdzie nie wymaga skierowania, ale jest odp\u0142atne. Przyk\u0142adem takiej analizy jest np. wykonanie testu na obecno\u015b\u0107 przeciwcia\u0142 IgG skierowanych przeciwko wirusowi SARS-CoV-2.\u00a0<\/span>\r\n<h2><b>Badania na choroby zaka\u017ane \u2013 rodzaje<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/h2>\r\n<span style=\"font-weight: 400\">W przypadku podejrzenia choroby zaka\u017anej lekarz powinien zaleci\u0107 odpowiedni\u0105 diagnostyk\u0119.\u00a0<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Dobrze dobrane <\/span><b>badania na <a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/choroby-zakazne\/\">choroby zaka\u017ane <\/a><\/b><span style=\"font-weight: 400\">pozwalaj\u0105 szybko wdro\u017cy\u0107 leczenie oraz niweluj\u0105 wyst\u0105pienie skutk\u00f3w choroby. Zdiagnozowanie choroby zaka\u017anej ma te\u017c ogromne znaczenie dla ca\u0142ej populacji \u2013 mo\u017cliwe jest przerwanie rozprzestrzeniania czynnika infekcyjnego przez osob\u0119 chor\u0105.\u00a0\u00a0\u00a0<\/span>\r\n\r\n<b>Lekarz mo\u017ce skierowa\u0107 nas na badania obejmuj\u0105ce mi\u0119dzy innymi:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">podstawowe<a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/badania\/badania-moczu\/\"> badanie moczu<\/a>,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\"><a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/badania\/badania-krwi\/\">wykonanie morfologii krwi z rozmazem<\/a>,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">testy biochemiczne (np. oznaczenie aktywno\u015bci enzym\u00f3w w\u0105trobowych <a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/badanie-alt-i-ast-kiedy-wykonac-proby-watrobowe\/\">ALT i AST<\/a>),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">badanie stanu zapalnego w organizmie (<a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/na-co-wskazuje-podwyzszony-odczyn-biernackiego\/\">OB<\/a>, CRP),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">oznaczenie charakterystycznych marker\u00f3w biochemicznych (np. bia\u0142ko 14-3-3 w diagnostyce sporadycznej choroby Creutzfeldta-Jakoba).\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<span style=\"font-weight: 400\">W celu diagnostyki choroby zaka\u017anej mamy tak\u017ce do dyspozycji nast\u0119puj\u0105ce badania:\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">izolacja patogenu z materia\u0142u biologicznego i hodowla mikrobiologiczna (posiewy),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">analiza mikroskopowa,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">badania genetyczne (molekularne),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">badania serologiczne,<\/span><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">badanie histopatologiczne,\u00a0\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">diagnostyka obrazowa.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<h3><b>Izolacja patogenu z materia\u0142u biologicznego i hodowla mikrobiologiczna (posiewy)<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/h3>\r\n<span style=\"font-weight: 400\">W warunkach laboratoryjnych mo\u017cliwe jest wyizolowanie okre\u015blonych patogen\u00f3w lub zwi\u0105zk\u00f3w przez nie produkowanych (np. toksyn, specyficznych bia\u0142ek). Do przeprowadzenia izolacji potrzebny jest materia\u0142 biologiczny pobrany od pacjenta. Najcz\u0119\u015bciej wykorzystywane s\u0105:\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">krew,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">mocz,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">plwocina,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">wymaz z gard\u0142a lub nosa,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">wymaz z pochwy,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">p\u0142yn m\u00f3zgowo-rdzeniowy,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">ka\u0142,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">zeskrobiny ze zmian sk\u00f3rnych i paznokci,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">wymazy z owrzodze\u0144 i ran,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">w\u0142osy.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Wyizolowane patogeny mog\u0105 by\u0107 bezpo\u015brednio poddane analizie mikroskopowej lub wykorzystane do posiewu i przeprowadzenia hodowli na odpowiednich pod\u0142o\u017cach lub po\u017cywkach. Umo\u017cliwia to namno\u017cenie patogenu oraz jego p\u00f3\u017aniejsz\u0105 ocen\u0119 i identyfikacj\u0119. Tego typu analiza stosowana jest przede wszystkim w zaka\u017ceniach bakteryjnych.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n<h3><b>Analiza mikroskopowa<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/h3>\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Badanie umo\u017cliwia ocen\u0119 wielko\u015bci i kszta\u0142tu bakterii. Analiza mikroskopowa cz\u0119sto przeprowadzana jest w po\u0142\u0105czeniu z barwieniem bakteryjnym. Najbardziej popularna jest metoda Grama, w kt\u00f3rej wykorzystywane s\u0105 barwniki, takie jak fiolet krystaliczny. Metoda ta pozwala zr\u00f3\u017cnicowa\u0107 bakterie na Gram-dodatnie oraz Gram-ujemne.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400\">W analizie mikroskopowej mo\u017cliwe jest wykorzystanie barwnik\u00f3w fluorescencyjnych (tzw. fluorochrom\u00f3w), kt\u00f3re znakuj\u0105 przeciwcia\u0142a lub antygen zwi\u0105zany z procesem chorobowym oraz pozwalaj\u0105 na uzyskanie wysokiej rozdzielczo\u015bci obrazu.\u00a0<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400\">W diagnostyce chor\u00f3b zaka\u017anych coraz szersze zastosowanie ma mikroskopia elektronowa, w kt\u00f3rej wykorzystuje si\u0119 wi\u0105zki elektron\u00f3w przyspieszane pod wp\u0142ywem silnego pola elektrycznego.\u00a0<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Cz\u0119\u015b\u0107 technik mikroskopowych przeprowadza si\u0119 w po\u0142\u0105czeniu z wykorzystaniem specyficznych przeciwcia\u0142, charakterystycznych zwykle dla bada\u0144 serologicznych. Przyk\u0142adem jest tzw. mikroskopia immunoelektronowa, w kt\u00f3rej do wykrywania antygen\u00f3w stosowane s\u0105 przeciwcia\u0142a fluorescencyjne po\u0142\u0105czone z barwnikami takimi jak rodamina.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n<h3><b>Badania genetyczne (molekularne)<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/h3>\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Analiza materia\u0142u genetycznego umo\u017cliwia potwierdzenie obecno\u015bci czynnika zaka\u017anego (np. wirusa) w naszym w organizmie.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Do najbardziej popularnych metod nale\u017c\u0105:\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li><b>PCR,<\/b><span style=\"font-weight: 400\"> czyli reakcja \u0142a\u0144cuchowa polimerazy (ang. polymerase chain reaction), kt\u00f3ra s\u0142u\u017cy do powielania ilo\u015bci matrycowego materia\u0142u genetycznego patogenu, co przek\u0142ada si\u0119 na trafne i szybkie zdiagnozowanie podejrzewanej choroby zaka\u017anej.\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><b>Real-time PCR<\/b><span style=\"font-weight: 400\">, kt\u00f3ra jest oparta na tej samej zasadzie co klasyczna metoda PCR, jednak umo\u017cliwia dodatkowo monitorowanie przebiegu reakcji w czasie rzeczywistym, czyli w trakcie wykonywania analizy. Real-time PCR jest metod\u0105, kt\u00f3ra charakteryzuje si\u0119 du\u017c\u0105 specyficzno\u015bci\u0105 i czu\u0142o\u015bci\u0105, a ponadto pozwala na szybkie uzyskanie wyniku.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<h3><b>Badania serologiczne <\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/h3>\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Tego typu analizy przeprowadzane s\u0105 z wykorzystaniem specyficznych przeciwcia\u0142 potrzebnych do okre\u015blenia obecno\u015bci antygenu lub immunoglobulin wytworzonych w wyniku procesu chorobowego (IgM oraz IgG).\u00a0\u00a0<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Techniki serologiczne o znaczeniu diagnostycznym obejmuj\u0105:\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li><b>ELISA<\/b><span style=\"font-weight: 400\"> (ang. enzyme-linked immunosorbent assay), czyli immunoenzymatyczny test, kt\u00f3ry umo\u017cliwia nie tylko jako\u015bciow\u0105 i ilo\u015bciow\u0105 analiz\u0119 przeciwcia\u0142 klasy IgM oraz IgG, ale tak\u017ce pozwala na wykrycie samych czynnik\u00f3w zaka\u017anych (np. bakterii) lub bia\u0142ek zwi\u0105zanych z obecno\u015bci\u0105 patogenu w naszym organizmie (np. toksyny cholery lub toksyny enteropatogennych szczep\u00f3w <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">E. coli<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\">). Test ELISA jest metod\u0105 o wysokiej czu\u0142o\u015bci, jednak nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce ryzyko wyst\u0119powania fa\u0142szywie dodatnich i fa\u0142szywie negatywnych wynik\u00f3w wymusza przeprowadzenie odpowiednich test\u00f3w optymalizacyjnych i zastosowanie wewn\u0119trznych pr\u00f3bek kontrolnych.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><b>Western-blot<\/b><span style=\"font-weight: 400\">, kt\u00f3ry jest metod\u0105 zdecydowanie bardziej specyficzn\u0105 ni\u017c test ELISA, ale charakteryzuje si\u0119 mniejsz\u0105 czu\u0142o\u015bci\u0105. Western-blot obejmuje wykonanie rozdzia\u0142u elektroforetycznego bia\u0142ek, nast\u0119pnie przeniesienie ich na specjaln\u0105 membran\u0119 i reakcj\u0119 ze specyficznymi przeciwcia\u0142ami. Jest to technika wykorzystywana przede wszystkim w diagnostyce boreliozy.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><b>Test immunofluorescencyjny<\/b> <b>FIA<\/b><span style=\"font-weight: 400\"> (ang. fluorescent immunoassay), w kt\u00f3rym w spos\u00f3b po\u015bredni lub bezpo\u015bredni wykorzystywane s\u0105 przeciwcia\u0142a znakowane barwnikami fluorescencyjnymi (np. fluorescein\u0105). Wykonanie testu umo\u017cliwia wykrycie reakcji immunologicznej wynikaj\u0105cej z przebiegu choroby zaka\u017anej cz\u0142owieka.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><b>Immunodyfuzj\u0119<\/b><span style=\"font-weight: 400\">, czyli technik\u0119 zwi\u0105zan\u0105 z wyst\u0119powaniem odczynu precypitacyjnego dla antygen\u00f3w i przeciwcia\u0142.\u00a0\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><b>Immunoelektroforez\u0119<\/b><span style=\"font-weight: 400\">, kt\u00f3ra polega na rozdziale cz\u0105stek w polu elektrycznym, a nast\u0119pnie inkubacji badanego \u017celu ze specyficznymi przeciwcia\u0142ami.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><b>Test aglutynacji,<\/b><span style=\"font-weight: 400\"> kt\u00f3ry jest uwa\u017cany za jeden z najprostszych test\u00f3w serologicznych. W metodzie wykorzystywane jest zlepianie antygen\u00f3w pod wp\u0142ywem swoistych przeciwcia\u0142. Jedn\u0105 z odmian tego typu metody jest test aglutynacji lateksowej, w kt\u00f3rym cz\u0105stki lateksu powi\u0105zane z antygenem zlepiaj\u0105 si\u0119 ze sob\u0105 pod wp\u0142ywem przeciwcia\u0142 obecnych w surowicy.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<h3><b>Badanie histopatologiczne <\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/h3>\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Jest to analiza materia\u0142u tkankowego (np. wycinka sk\u00f3ry) pod mikroskopem. Badanie histopatologiczne mo\u017ce by\u0107 po\u0142\u0105czone z barwieniem immunohistochemicznym, kt\u00f3re pozwala okre\u015bli\u0107 wyst\u0119powanie zmian charakterystycznych dla danej choroby.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n<h3><b>Diagnostyka obrazowa<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/h3>\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Stanowi najcz\u0119\u015bciej badanie uzupe\u0142niaj\u0105ce, a w niekt\u00f3rych przypadkach pozwala na potwierdzenie choroby zaka\u017anej. Przyk\u0142adem mo\u017ce by\u0107 wykonanie zdj\u0119cia rentgenowskiego (<a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/na-czym-polega-badanie-rtg\/\">RTG<\/a>), kt\u00f3re umo\u017cliwia monitorowanie przebiegu zaka\u017cenia w przypadku krztu\u015bca czy zapalenia p\u0142uc. Innym przyk\u0142adem jest rezonans magnetyczny (MRI), pozwalaj\u0105cy na monitorowanie proces\u00f3w neurodegradacyjnych w przypadku choroby Creutzfeldta-Jakoba.\u00a0<\/span>\r\n<h2><b>Jakie badania na choroby zaka\u017ane wykona\u0107?<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/h2>\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Wyb\u00f3r odpowiedniej metody diagnostycznej zale\u017cy g\u0142\u00f3wnie od rodzaju czynnika infekcyjnego wywo\u0142uj\u0105cego chorob\u0119 zaka\u017an\u0105. W doborze metody bada\u0144 nale\u017cy tak\u017ce uwzgl\u0119dni\u0107 miejsce obj\u0119te zaka\u017ceniem i mo\u017cliwo\u015b\u0107 pobrania materia\u0142u biologicznego do analiz.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n\r\n<b>Choroby zaka\u017ane podzielono na nast\u0119puj\u0105ce rodzaje:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><b>choroby grzybicze<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><span style=\"font-weight: 400\">Najcz\u0119\u015bciej s\u0105 rozpoznawane na podstawie analizy mikroskopowej bezpo\u015brednio po izolacji lub po przeprowadzeniu hodowli patogenu. Mo\u017cliwe jest te\u017c wykonanie test\u00f3w serologicznych i genetycznych. Zaka\u017cenia grzybicze mog\u0105 obejmowa\u0107 nie tylko powierzchni\u0119 sk\u00f3ry i b\u0142on \u015bluzowych, ale te\u017c zmiany w obr\u0119bie narz\u0105d\u00f3w wewn\u0119trznych. W celu identyfikacji zaka\u017ce\u0144 grzybiczych najcz\u0119\u015bciej stosuje si\u0119 materia\u0142 biologiczny w postaci:\u00a0<\/span><\/p>\r\n\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"list-style-type: none\">\r\n<ul>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">zeskrobin z paznokci i sk\u00f3ry,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">wymazu (np. z gard\u0142a, z pochwy),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">w\u0142os\u00f3w,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">krwi,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">plwociny,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">moczu.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<\/li>\r\n<\/ul>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><b>choroby wirusowe<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><span style=\"font-weight: 400\">Do identyfikacji wirusa najcz\u0119\u015bciej stosuje si\u0119 jego izolacj\u0119 z materia\u0142u pobranego od pacjenta oraz techniki genetyczne i serologiczne. Pr\u00f3bk\u0119 do bada\u0144 stanowi zwykle krew lub wymaz, np. z gard\u0142a.\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\r\n\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><b>choroby bakteryjne i riketsjozy<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><span style=\"font-weight: 400\">W przypadku diagnostyki chor\u00f3b wywo\u0142anych przez bakterie wykorzystywane s\u0105 zwykle techniki mikroskopowe z odpowiednim barwieniem. Przeprowadzenie hodowli bakteryjnych (posiewu) umo\u017cliwia te\u017c wykonanie antybiogramu, kt\u00f3ry pozwala na sprawdzenie wra\u017cliwo\u015bci bakterii na antybiotyki w warunkach <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">in vitro<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> i wprowadzenie odpowiedniego leczenia. W diagnostyce zaka\u017anych chor\u00f3b bakteryjnych szeroko wykorzystuje si\u0119 tak\u017ce metody serologiczne oraz testy genetyczne. Do wykonania analiz pobierany jest materia\u0142 z miejsca obj\u0119tego zaka\u017ceniem, np. krew, mocz, p\u0142yn m\u00f3zgowo-rdzeniowy.\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\r\n\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><b>choroby prionowe<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><span style=\"font-weight: 400\">Priony s\u0105 przyczyn\u0105 wyst\u0119powania zaka\u017anych chor\u00f3b neurodegeneracyjnych. Ich diagnostyka oparta jest mi\u0119dzy innymi na mikroskopii elektronowej oraz technikach serologicznych z wykorzystaniem przeciwcia\u0142 rozpoznaj\u0105cych bia\u0142ka prionowe.\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\r\n<b>Przyk\u0142ady chor\u00f3b zaka\u017anych wraz z odpowiednim narz\u0119dziem diagnostycznym:<\/b>\r\n\r\n<b>Borelioza z Lyme (neuroborelioza): <\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">okre\u015blenie pleocytozy w p\u0142ynie m\u00f3zgowo-rdzeniowym,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">izolacja <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Borrelia burgdorferi sensu lato<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\">,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">wykrycie przeciwcia\u0142 i\/lub kwas\u00f3w nukleinowych w p\u0142ynie m\u00f3zgowo-rdzeniowym.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Borelioza z Lyme (inne postaci):<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">wykrycie specyficznych przeciwcia\u0142 IgM i IgG za pomoc\u0105 test\u00f3w immunoenzymatycznych, kt\u00f3re nale\u017cy potwierdzi\u0107 badaniem Western-blot,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">izolacja<\/span> <i><span style=\"font-weight: 400\">Borrelia burgdorferi sensu lato<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> lub ich kwas\u00f3w nukleinowych w materiale klinicznym.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Botulizm: <\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">izolacja bakterii <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Clostridium botulinum<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> (wytwarzaj\u0105cej neurotoksyn\u0119),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">wykrycie neurotoksyn botulinowych lub gen\u00f3w je koduj\u0105cych w materiale klinicznym.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Cholera:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">izolacja <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Vibrio cholerae<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> z materia\u0142u klinicznego,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">identyfikacja antygenu 01 lub 0139 w izolacie,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">potwierdzenie enterotoksyny cholery lub jej genu w izolacie.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Choroba Creutzfeldta i Jakoba:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">wykorzystanie mikroskopii elektronowej (dodatnie wyniki bada\u0144 neuropatologicznych i immunocytochemicznych),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">obecno\u015b\u0107 bia\u0142ka 14-3-3 w p\u0142ynie m\u00f3zgowo-rdzeniowym,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">wykonanie rezonansu magnetycznego (MRI).\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Choroba wywo\u0142ana przez <\/b><b><i>Haemophilus influenzae<\/i><\/b><b> (inwazyjna):<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">izolacja bakterii <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Haemophilus influenzae<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> lub wykrycie ich kwasu nukleinowego w miejscu, kt\u00f3re w warunkach prawid\u0142owych jest ja\u0142owe.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Choroba meningokokowa (inwazyjna):<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">izolacja bakterii <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Neisseria meningitidis<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> lub ich kwas\u00f3w nukleinowych z miejsca, kt\u00f3re w warunkach prawid\u0142owych jest ja\u0142owe,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">wykrycie antygenu <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Neisseria meningitidis<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> w p\u0142ynie m\u00f3zgowo-rdzeniowym,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">potwierdzenie obecno\u015bci dwoinek Gram-ujemnych w p\u0142ynie m\u00f3zgowo-rdzeniowym.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Choroba wywo\u0142ana przez <\/b><b><i>Streptococcus pneumoniae<\/i><\/b><b> (inwazyjna):<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">izolacja bakterii <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Streptococcus pneumoniae<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> lub wykrycie ich kwasu nukleinowego w miejscu, kt\u00f3re w warunkach prawid\u0142owych jest ja\u0142owe,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">wykrycie antygenu <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Streptococcus pneumoniae <\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\">w miejscu, kt\u00f3re w warunkach prawid\u0142owych jest ja\u0142owe.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Czerwonka bakteryjna:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">izolacja <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Shigella sp<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\">. (lub kwasu nukleinowego) z materia\u0142u klinicznego.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b><a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/dzuma-czy-nadal-grozi-nam-epidemia-czarnej-smierci\/\">D\u017cuma<\/a>:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">izolacja <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Yersinia pestis<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> (lub kwasu nukleinowego) z materia\u0142u klinicznego,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">wykazanie obecno\u015bci specyficznych przeciwcia\u0142 przeciw antygenowi F1 <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Yersinia pestis<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\">.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b><a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/goraczka-q-przyczyny-objawy-diagnostyka-leczenie\/\">Gor\u0105czka Q<\/a>:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">izolacja bakterii <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Coxiella burnetti<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> (lub kwasu nukleinowego) w materiale klinicznym,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">wykazanie obecno\u015bci specyficznych przeciwcia\u0142 przeciw <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Coxiella burnetti <\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\">(IgG oraz IgM).\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Grypa:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">izolacja <a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/jak-dziala-uklad-odpornosciowy-w-czasie-grypy\/\">wirusa grypy<\/a> lub jego kwasu nukleinowego w materiale klinicznym,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">wykrycie antygenu wirusa grypy metod\u0105 immunofluorescencji bezpo\u015bredniej (DFA),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">oznaczenie wzrostu przeciwcia\u0142 przeciwko wirusowi grypy.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Jersinioza:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">izolacja <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Yersinia enterocolitica<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> lub <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Y. pseudotuberculosis<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> z materia\u0142u klinicznego,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">wykrycie gen\u00f3w odpowiedzialnych za wirulencj\u0119 powy\u017cszych bakterii w materiale klinicznym.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Kampylobakterioza:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">izolacja patogennego szczepu bakterii z rodzaju <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Campylobacter sp.<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> lub ich kwasu nukleinowego z materia\u0142u klinicznego.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Ki\u0142a:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">wykorzystanie techniki mikroskopowej do wykrycia <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Treponema pallidum<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> w wydzielinie lub tkance pobranej z pierwotnej zmiany,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">wykrycie <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Treponema pallidum<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> za pomoc\u0105 metody immunofluorescencji bezpo\u015bredniej (DFA),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">przeprowadzenie reakcji PCR,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">wykrycie obecno\u015bci przeciwcia\u0142 przeciwko <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Treponema pallidum<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\">.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b><a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/kleszczowe-zapalenie-mozgu-przyczyny-objawy-leczenie\/\">Kleszczowe zapalenie m\u00f3zgu<\/a>:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">wykazanie przeciwcia\u0142 IgM i IgG we krwi lub p\u0142ynie m\u00f3zgowo-rdzeniowym,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">izolacja wirusa lub obecno\u015b\u0107 jego kwas\u00f3w nukleinowych w materiale klinicznym.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b><a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/dziecko\/odra-przyczyny-objawy-leczenie\/\">Odra<\/a>:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">izolacja wirusa odry lub obecno\u015b\u0107 jego kwasu nukleinowego w materiale klinicznym,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">oznaczenie swoistych przeciwcia\u0142 (IgM) przeciwko wirusowi odry (w surowicy lub \u015blinie),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">wykrycie antygenu wirusa odry metod\u0105 immunofluorescencji bezpo\u015bredniej (DFA) z wykorzystaniem przeciwcia\u0142 monoklonalnych.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Szkarlatyna (p\u0142onica):<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">hodowla bakterii <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Streptococcus pyogenes<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> typu A z wymazu pobranego z gard\u0142a,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">wykrycie antygenu <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Streptococcus pyogenes<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> typu A za pomoc\u0105 testu lateksowego.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b><a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/dziecko\/rozyczka-objawy-niebezpieczenstwo-profilaktyka-i-leczenie\/\">R\u00f3\u017cyczka<\/a>:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">izolacja wirusa r\u00f3\u017cyczki lub wykrycie jego kwasu nukleinowego z materia\u0142u klinicznego,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">wykrycie przeciwcia\u0142 klasy IgM przeciwko wirusowi r\u00f3\u017cyczki w surowicy krwi,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">oznaczenie przyrostu przeciwcia\u0142 klasy IgG w badaniu dw\u00f3ch pr\u00f3bek surowicy krwi.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Rze\u017c\u0105czka: <\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">izolacja dwoinek rze\u017c\u0105czki (<\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Neisseria gonorrhoeae<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\">) lub ich kwasu nukleinowego z materia\u0142u klinicznego,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">wykazanie obecno\u015bci <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Neisseria gonorrhoeae<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> w materiale klinicznym z wykorzystaniem hybrydyzacji z sond\u0105,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">wykonanie badania mikroskopowego wymazu z cewki moczowej m\u0119\u017cczyzn w celu wykrycia dwoinek Gram-ujemnych.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Salmonelloza (posta\u0107 jelitowa):<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">izolacja pa\u0142eczek <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Salmonella sp.<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> (nie obejmuje serotyp\u00f3w <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Salmonella typhi<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> i <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Salmonella paratyphi<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\">, kt\u00f3re powoduj\u0105 dur brzuszny) lub ich kwasu nukleinowego w materiale klinicznym.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Zaka\u017cenie jelitowe wywo\u0142ane przez <\/b><b><i>Clostridium difficile<\/i><\/b><b>:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">identyfikacja toksyny A lub B (lub gen\u00f3w koduj\u0105cych te toksyny) wytwarzanej przez <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Clostridium difficile<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> w pr\u00f3bce ka\u0142u (podczas wyst\u0119powania biegunek),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">izolacja toksynotw\u00f3rczego szczepu <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Clostridium difficile<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> w stolcu biegunkowym.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Zaka\u017cenie wirusem HIV:<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">pozytywny wynik testu przesiewowego na przeciwcia\u0142a anty-HIV lub z\u0142o\u017conego testu przesiewowego (oznaczenie przeciwcia\u0142 anty-HIV oraz antygenu HIV p24), kt\u00f3ry musi by\u0107 potwierdzony technik\u0105 Western-blot,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">pozytywny wynik dw\u00f3ch test\u00f3w ELISA, kt\u00f3ry nale\u017cy potwierdzi\u0107 dodatkowym pozytywnym wynikiem,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">wykrycie wirusa HIV lub kwasu nukleinowego HIV,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">wykonanie testu w kierunku obecno\u015bci antygenu p24 HIV (w\u0142\u0105cznie z testem neutralizacji).\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<b>Zaka\u017cenie wirusem SARS-CoV-2 (<a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/choroby-zakazne\/koronawirus\/\">COVID-19<\/a>):<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">identyfikacja kwasu nukleinowego wirusa w materiale klinicznym (metoda Real-time PCR),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">wykonanie testu antygenowego,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">obserwacja zmian w obrazie radiologicznym p\u0142uc (RTG) wskazuj\u0105ca na COVID\u201019,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">testy serologiczne mog\u0105 by\u0107 wykonywane jedynie pomocniczo.\u00a0 \u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<h2><b>Jak si\u0119 przygotowa\u0107 do badania na choroby zaka\u017ane?<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/h2>\r\n<b>Badania na choroby zaka\u017ane<\/b><span style=\"font-weight: 400\"> wykonywane s\u0105 na wyra\u017ane zalecenie lekarza, kt\u00f3ry powinien poinformowa\u0107, w jaki spos\u00f3b przygotowa\u0107 si\u0119 do pobrania materia\u0142u. Mo\u017cemy tak\u017ce zadzwoni\u0107 do laboratorium i zapyta\u0107, jakie zasady powinny by\u0107 przestrzegane przed wykonaniem badania:\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">Przy pobieraniu krwi wa\u017cne jest, czy mamy by\u0107 na czczo, czy jednak nie jest to czynnik konieczny.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">Mocz do analizy powinien by\u0107 pobrany rano, z tzw. \u015brodkowego strumienia, do ja\u0142owego pojemnika i jak najszybciej dostarczony do laboratorium. Oczywi\u015bcie nie zapomnijmy o odpowiednim podpisaniu pr\u00f3bki.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">Pobieranie wymaz\u00f3w wymaga wprawy i powinno by\u0107 wykonane przez personel medyczny lub pracownika laboratorium.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">Pami\u0119tajmy te\u017c, \u017ce analiza zaka\u017ce\u0144 bakteryjnych powinna mie\u0107 miejsce przed rozpocz\u0119ciem przyjmowania antybiotyk\u00f3w, natomiast zaka\u017cenia grzybicze musz\u0105 by\u0107 zdiagnozowane przed zastosowaniem preparat\u00f3w przeciwgrzybiczych.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<h2><b>Kiedy wykona\u0107 badanie na choroby zaka\u017ane?<\/b><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/h2>\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Choroba zaka\u017ana powinna by\u0107 zawsze jak najszybciej zdiagnozowana, by wprowadzi\u0107 odpowiednie leczenie i zahamowa\u0107 rozprzestrzenianie si\u0119 czynnik\u00f3w infekcyjnych.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Wszystkie niepokoj\u0105ce objawy powinny by\u0107 niezw\u0142ocznie skonsultowane z lekarzem.\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">Nie zwlekajmy z wizyt\u0105, je\u015bli zauwa\u017cymy <a href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/kaszel-rodzaje-i-sposoby-leczenia\/\">dusz\u0105cy kaszel<\/a>, wysypk\u0119 sk\u00f3rn\u0105, nieprawid\u0142owo\u015bci ze strony uk\u0142adu pokarmowego czy te\u017c zaburzenia neurologiczne. Niepokoj\u0105ce s\u0105 tak\u017ce gor\u0105czka, b\u00f3le w klatce piersiowej oraz uczucie zm\u0119czenia lub wyczerpania.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">Warto zasi\u0119gn\u0105\u0107 porady lekarskiej, je\u015bli mieli\u015bmy kontakt z osob\u0105 zaka\u017con\u0105 lub przeprowadzono u nas zabiegi z wykorzystaniem sprz\u0119tu i materia\u0142\u00f3w o w\u0105tpliwej jako\u015bci norm higieniczno-sanitarnych.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">Je\u015bli wr\u00f3cili\u015bmy z rejon\u00f3w endemicznych wyst\u0119powania choroby albo po wakacjach w tropikach zauwa\u017cyli\u015bmy niepokoj\u0105ce objawy, nie bagatelizujmy sytuacji i zasi\u0119gnijmy porady lekarskiej.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<span style=\"font-weight: 400\">Warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce w diagnostyce chor\u00f3b zaka\u017anych wa\u017cny jest moment pobierania materia\u0142u biologicznego do bada\u0144. Je\u015bli zostanie on pobrany zbyt szybko po zaka\u017ceniu, w naszym organizmie mo\u017ce nie by\u0107 jeszcze wystarczaj\u0105co du\u017co cz\u0105steczek patogenu, by przeprowadzi\u0107 odpowiednie rozpoznanie. Podobny problem z identyfikacj\u0105 czynnika zaka\u017anego mo\u017ce nast\u0105pi\u0107, je\u015bli do lekarza zg\u0142osimy si\u0119 zbyt p\u00f3\u017ano. W takiej sytuacji wa\u017cnym badaniem b\u0119dzie analiza przeciwcia\u0142, kt\u00f3ra pozwoli oszacowa\u0107 czy i kiedy przeszli\u015bmy podejrzewan\u0105 chorob\u0119 zaka\u017an\u0105.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400\">\u0179r\u00f3d\u0142a:\u00a0<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">Gola\u0144ska, E., &amp; Liberski, P. P. (2011). Bia\u0142ko 14-3-3 w diagnostyce sporadycznej choroby Creutzfeldta-Jakoba. Aktualno\u015bci Neurologiczne, 11(1), 38-43.\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">Kazula, A., &amp; Kazula, E. (2009). Choroby prionowe\u2013charakterystyka, diagnostyka i terapia chor\u00f3b prionowych. Farm Pol, 65(8), 594-604.\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">Olszewska, M., &amp; Laniewska-Trokenheim, L. (2013). Metody fluorescencyjnego barwienia kom\u00f3rek w badaniach stanu fizjologicznego bakterii. Post\u0119py Mikrobiologii, 52(4).\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">Pancewicz, S. A., Garlicki, A. M., Moniuszko-Malinowska, A., Zajkowska, J., Kondrusik, M., Grygorczuk, S., Czupryna, P., Dunaj, J. (2015). Diagnostyka i leczenie chor\u00f3b przenoszonych przez kleszcze rekomendacje polskiego towarzystwa epidemiolog\u00f3w i lekarzy chor\u00f3b zaka\u017anych. <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Przegl Epidemiol<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\">, <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">69<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\">, 421-428.\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">Rokosz, N., Rokosz, W., &amp; Wo\u0142kowicz, T. (2014). Mikrobiologiczna diagnostyka zaka\u017ce\u0144 wywo\u0142ywanych przez pa\u0142eczki Campylobacter jejuni i Campylobacter coli u ludzi. <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">Advances in Hygiene &amp; Experimental Medicine\/Postepy Higieny i Medycyny Doswiadczalnej<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\">, <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">68.<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">https:\/\/www.standardy.pl\/newsy\/id\/34 (data dost\u0119pu 10.03.2021).\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">http:\/\/wwwold.pzh.gov.pl\/oldpage\/epimeld\/inne\/Def_PL2_6b.pdf (data dost\u0119pu 10.03.2021).\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li><span style=\"font-weight: 400\">http:\/\/wwwold.pzh.gov.pl\/oldpage\/epimeld\/inne\/Def_COVID-19_04.06.2020.pdf (data dost\u0119pu 10.03.2021).<\/span><\/li>\r\n<\/ul>","link":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/badania\/badania-na-choroby-zakazne\/","name":"Badania na choroby zaka\u017ane","slug":"badania-na-choroby-zakazne","taxonomy":"category","parent":1477,"meta":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v27.4 (Yoast SEO v27.4) - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-premium-wordpress\/ -->\n<title>Badania na choroby zaka\u017ane \u2013 czym s\u0105 i rodzaje - Poradnik Gemini<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Badania na choroby zaka\u017ane pozwalaj\u0105 na szybkie wykrycie chor\u00f3b zaka\u017anych. Zaliczamy do nich m.in. analiz\u0119 mikroskopow\u0105 czy badania serologiczne.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/badania\/badania-na-choroby-zakazne\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Archiwa Badania na choroby zaka\u017ane\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Badania na choroby zaka\u017ane pozwalaj\u0105 na szybkie wykrycie chor\u00f3b zaka\u017anych. Zaliczamy do nich m.in. analiz\u0119 mikroskopow\u0105 czy badania serologiczne.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/badania\/badania-na-choroby-zakazne\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Poradnik Gemini\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/w-tre\u015bci1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"710\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"457\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"CollectionPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/gemini.pl\\\/poradnik\\\/badania\\\/badania-na-choroby-zakazne\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/gemini.pl\\\/poradnik\\\/badania\\\/badania-na-choroby-zakazne\\\/\",\"name\":\"Badania na choroby zaka\u017ane \u2013 czym s\u0105 i rodzaje - Poradnik Gemini\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/gemini.pl\\\/poradnik\\\/#website\"},\"description\":\"Badania na choroby zaka\u017ane pozwalaj\u0105 na szybkie wykrycie chor\u00f3b zaka\u017anych. Zaliczamy do nich m.in. analiz\u0119 mikroskopow\u0105 czy badania serologiczne.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/gemini.pl\\\/poradnik\\\/badania\\\/badania-na-choroby-zakazne\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\"},[],{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/gemini.pl\\\/poradnik\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/gemini.pl\\\/poradnik\\\/\",\"name\":\"Poradnik Gemini\",\"description\":\"Poradnik Gemini to blog informacyjno - edukacyjny o tematyce prozdrowotnej tworzony przez wykwalifikowanych specjalist\u00f3w. Pomagamy zadba\u0107 o zdrowie  dzieci, przysz\u0142ych mam, m\u0119\u017cczyzn oraz os\u00f3b starszych. Odpowiadamy tak\u017ce na pytania pacjent\u00f3w.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/gemini.pl\\\/poradnik\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/gemini.pl\\\/poradnik\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/gemini.pl\\\/poradnik\\\/#organization\",\"name\":\"Poradnik Gemini\",\"url\":\"https:\\\/\\\/gemini.pl\\\/poradnik\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/gemini.pl\\\/poradnik\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/gemini.pl\\\/poradnik\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/04\\\/poradnik-gemini-logo.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/gemini.pl\\\/poradnik\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/04\\\/poradnik-gemini-logo.jpg\",\"width\":219,\"height\":51,\"caption\":\"Poradnik Gemini\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/gemini.pl\\\/poradnik\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/apteka.internetowa.gemini\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Badania na choroby zaka\u017ane \u2013 czym s\u0105 i rodzaje - Poradnik Gemini","description":"Badania na choroby zaka\u017ane pozwalaj\u0105 na szybkie wykrycie chor\u00f3b zaka\u017anych. Zaliczamy do nich m.in. analiz\u0119 mikroskopow\u0105 czy badania serologiczne.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/badania\/badania-na-choroby-zakazne\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Archiwa Badania na choroby zaka\u017ane","og_description":"Badania na choroby zaka\u017ane pozwalaj\u0105 na szybkie wykrycie chor\u00f3b zaka\u017anych. Zaliczamy do nich m.in. analiz\u0119 mikroskopow\u0105 czy badania serologiczne.","og_url":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/badania\/badania-na-choroby-zakazne\/","og_site_name":"Poradnik Gemini","og_image":[{"width":710,"height":457,"url":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/w-tre\u015bci1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"CollectionPage","@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/badania\/badania-na-choroby-zakazne\/","url":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/badania\/badania-na-choroby-zakazne\/","name":"Badania na choroby zaka\u017ane \u2013 czym s\u0105 i rodzaje - Poradnik Gemini","isPartOf":{"@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#website"},"description":"Badania na choroby zaka\u017ane pozwalaj\u0105 na szybkie wykrycie chor\u00f3b zaka\u017anych. Zaliczamy do nich m.in. analiz\u0119 mikroskopow\u0105 czy badania serologiczne.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/badania\/badania-na-choroby-zakazne\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL"},[],{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#website","url":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/","name":"Poradnik Gemini","description":"Poradnik Gemini to blog informacyjno - edukacyjny o tematyce prozdrowotnej tworzony przez wykwalifikowanych specjalist\u00f3w. Pomagamy zadba\u0107 o zdrowie  dzieci, przysz\u0142ych mam, m\u0119\u017cczyzn oraz os\u00f3b starszych. Odpowiadamy tak\u017ce na pytania pacjent\u00f3w.","publisher":{"@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#organization","name":"Poradnik Gemini","url":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/poradnik-gemini-logo.jpg","contentUrl":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/poradnik-gemini-logo.jpg","width":219,"height":51,"caption":"Poradnik Gemini"},"image":{"@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/apteka.internetowa.gemini"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-json\/wp\/v2\/categories\/1483","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-json\/wp\/v2\/categories"}],"about":[{"href":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-json\/wp\/v2\/taxonomies\/category"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-json\/wp\/v2\/categories\/1477"}],"wp:post_type":[{"href":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-json\/wp\/v2\/posts?categories=1483"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}