{"id":1586,"count":10,"description":"

Hematologia \u2013 co to za dziedzina?<\/b>\u00a0<\/span><\/h2>\r\nHematologia<\/b> to dziedzina medycyny zajmuj\u0105ca si\u0119 badaniem w\u0142a\u015bciwo\u015bci krwi oraz diagnozowaniem i <\/span>leczeniem chor\u00f3b krwi i uk\u0142adu krwiotw\u00f3rczego<\/b>. Krew sk\u0142ada si\u0119 z osocza i element\u00f3w morfotycznych (leukocyty, erytrocyty i trombocyty) wytwarzanych g\u0142\u00f3wnie w szpiku kostnym. Dzi\u0119ki pracy serca krew jest t\u0142oczona poprzez naczynia krwiono\u015bne do wszystkich tkanek organizmu, gdzie pe\u0142ni szereg wa\u017cnych funkcji:\u00a0<\/span>\r\n
    \r\n \t
  • dostarcza tlen i sk\u0142adniki od\u017cywcze do kom\u00f3rek;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
  • odprowadza od kom\u00f3rek produkty przemiany materii (dwutlenek w\u0119gla, mocznik);\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
  • transportuje hormony;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
  • uczestniczy w utrzymaniu r\u00f3wnowagi wodno-elektrolitowej i w\u0142a\u015bciwego pH;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
  • reguluje ciep\u0142ot\u0119 cia\u0142a;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
  • dzi\u0119ki obecno\u015bci przeciwcia\u0142 i fagocyt\u00f3w bierze udzia\u0142 w odpowiedzi odporno\u015bciowej swoistej i nieswoistej;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
  • zamyka uszkodzone naczynia poprzez proces krzepni\u0119cia;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
  • w niekt\u00f3rych narz\u0105dach pe\u0142ni funkcje podporowe poprzez ci\u015bnienie wywierane na \u015bciany naczy\u0144 (np. w czasie erekcji).\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\nWszelkie zaburzenia w sk\u0142adzie krwi i procesie jej wytwarzania mog\u0105 rzutowa\u0107 na funkcjonowanie ca\u0142ego organizmu. Mimo rozwoju wiedzy na temat patogenezy chor\u00f3b krwi oraz wprowadzania nowych lek\u00f3w leczenie schorze\u0144 hematologicznych stanowi ogromne wyzwanie dla lekarzy.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n
    Zdaniem ekspert\u00f3w w Polsce z roku na rok ro\u015bnie zapadalno\u015b\u0107 na choroby hematologiczne. W ci\u0105gu ostatnich 30 lat liczba zachorowa\u0144 na nowotwory uk\u0142adu krwiotw\u00f3rczego zwi\u0119kszy\u0142a si\u0119 ponad dwukrotnie. <\/b>\u00a0<\/span><\/blockquote>\r\nHematologia to stosunkowo m\u0142oda, ale dynamicznie rozwijaj\u0105ca si\u0119 dziedzina nauki. Ma ona interdyscyplinarny charakter, gdy\u017c \u015bci\u015ble \u0142\u0105czy si\u0119 z innymi specjalizacjami, takimi jak transplantologia, onkologia, serologia i immunologia.\u00a0<\/span>\r\n

    Choroby krwi \u2013 rodzaje<\/b>\u00a0<\/span><\/h2>\r\nNajog\u00f3lniej choroby krwi mo\u017cna podzieli\u0107 na <\/span>nowotworowe <\/b>i <\/span>nienowotworowe<\/b>.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n\r\nBardziej szczeg\u00f3\u0142owy podzia\u0142 dzieli omawiane choroby ze wzgl\u0119du na cz\u0119\u015b\u0107 sk\u0142adow\u0105 krwi, kt\u00f3ra zosta\u0142a obj\u0119ta procesem chorobowym. Wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 w\u00f3wczas:\u00a0<\/span>\r\n
      \r\n \t
    • zaburzenia uk\u0142adu czerwonokrwinkowego (niedokrwisto\u015b\u0107),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
    • choroby uk\u0142adu bia\u0142okrwinkowego,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
    • zaburzenia krzepliwo\u015bci krwi (skazy krwotoczne).\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n

      Niedokrwisto\u015b\u0107<\/b>\u00a0<\/span><\/h3>\r\nNiedokrwisto\u015b\u0107<\/b> to najpowszechniejsza choroba hematologiczna, kt\u00f3ra mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 w ka\u017cdym wieku. Najcz\u0119\u015bciej rozpoznawana jest niedokrwisto\u015b\u0107 z niedoboru \u017celaza, kt\u00f3ra zwykle dotyka kobiet w wieku rozrodczym. To tak\u017ce cz\u0119sta przypad\u0142o\u015b\u0107 u dzieci \u2013 stwierdza si\u0119 j\u0105 a\u017c u 30-40% niemowl\u0105t do 2. roku \u017cycia.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n\r\nNiedokrwisto\u015b\u0107 polega na obni\u017ceniu st\u0119\u017cenia hemoglobiny lub liczby erytrocyt\u00f3w w odniesieniu do normy dla danej grupy wiekowej. W zale\u017cno\u015bci od poziomu hemoglobiny anemia mo\u017ce mie\u0107 przebieg \u0142agodny, umiarkowany lub ci\u0119\u017cki, a w skrajnych przypadkach, gdy jej st\u0119\u017cenie spada poni\u017cej 6,5 g\/dl, mo\u017ce zagra\u017ca\u0107 \u017cyciu. Stan niedokrwisto\u015bci mo\u017ce si\u0119 pojawi\u0107 jako wynik <\/span>utraty du\u017cej ilo\u015bci krwi<\/b> (krwotoki, wrodzona przetoka t\u0119tniczo-\u017cylna), <\/span>zaburze\u0144 w wytwarzaniu hemoglobiny i erytrocyt\u00f3w<\/b> oraz w konsekwencji <\/span>nasilonego procesu rozpadu czerwonych krwinek<\/b> (hemolizy).\u00a0\u00a0<\/span>\r\n\r\nNiedokrwisto\u015b\u0107 hemolityczna mo\u017ce mie\u0107 charakter:\u00a0<\/span>\r\n
        \r\n \t
      • wrodzony (np. talasemia, wrodzona sferocytoza),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
      • nabyty \u2013 wywo\u0142any przez:\u00a0<\/span>\r\n
          \r\n \t
        • czynniki zaka\u017ane,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
        • czynniki chemiczne,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
        • choroby rozrostowe,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
        • schorzenia tkanki \u0142\u0105cznej,\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
        • niewydolno\u015b\u0107 nerek.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<\/li>\r\n<\/ul>\r\nNiedokrwisto\u015b\u0107 spowodowana zaburzeniami w produkcji erytrocyt\u00f3w i hemoglobiny mo\u017ce mie\u0107 wiele przyczyn. W tej grupie wyr\u00f3\u017cnia si\u0119:\u00a0<\/span>\r\n
            \r\n \t
          • niedokrwisto\u015b\u0107 z niedoboru \u017celaza;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
          • niedokrwisto\u015b\u0107 megaloblastyczn\u0105; u pod\u0142o\u017ca kt\u00f3rej le\u017cy niedob\u00f3r witaminy B<\/span>12 <\/span>i kwasu foliowego;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
          • wrodzon\u0105 niedokrwisto\u015b\u0107 hipoplastyczn\u0105 (zesp\u00f3\u0142 Blackfana-Diamonda);\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
          • anemi\u0119 aplastyczn\u0105.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\nAnemia mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 tak\u017ce w przebiegu innych schorze\u0144 przewlek\u0142ych o pod\u0142o\u017cu zapalnym \u2013 jako ich wt\u00f3rne powik\u0142anie. Przyczyn\u0105 niedokrwisto\u015bci mog\u0105 by\u0107 przewlek\u0142e infekcje (np. infekcje p\u0142uc, uk\u0142adu moczowego, zapalenie opon m\u00f3zgowo-rdzeniowych, zaka\u017cenie wirusem HIV), chroniczne stany zapalne (np. w przebiegu reumatoidalnego zapalenia staw\u00f3w, tocznia, sarkoidozy), niewydolno\u015b\u0107 serca oraz nowotwory krwi.\u00a0<\/span>\r\n

            Choroby uk\u0142adu bia\u0142okrwinkowego<\/b>\u00a0<\/span><\/h3>\r\nChoroby krwi dotycz\u0105ce uk\u0142adu bia\u0142okrwinkowego dzielimy na:\u00a0<\/span>\r\n
              \r\n \t
            • bia\u0142aczki <\/b>\u2013 s\u0105 to nowotwory uk\u0142adu krwiotw\u00f3rczego, kt\u00f3re mog\u0105 mie\u0107 posta\u0107 ostr\u0105 (ostra bia\u0142aczka szpikowa, limfoblastyczna, promielocytowa, erytroleukemia) lub przewlek\u0142\u0105 (bia\u0142aczka w\u0142ochatokom\u00f3rkowa, przewlek\u0142a bia\u0142aczka limfocytowa B-kom\u00f3rkowa);\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
            • ch\u0142oniaki<\/b> \u2013 to nowotwory wywodz\u0105ce si\u0119 z uk\u0142adu limfatycznego; dzieli si\u0119 je na nieziarnicze (np. ch\u0142oniak rozlany z du\u017cych kom\u00f3rek B) i ziarnic\u0119 z\u0142o\u015bliw\u0105 (choroba Hodgkina);\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
            • dyskrazje plazmocytowe<\/b>, np. szpiczak plazmocytowy, bia\u0142aczka plazmocytowa, zesp\u00f3\u0142 POEMS, makroglobulinemia Waldenstr\u00f6ma;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
            • zespo\u0142y mieloproliferacyjne<\/b> \u2013 obejmuj\u0105 grup\u0119 schorze\u0144, w kt\u00f3rych dochodzi do nadprodukcji jednego lub wielu sk\u0142adnik\u00f3w morfotycznych krwi, np. czerwienica prawdziwa, nadp\u0142ytkowo\u015b\u0107 samoistna, mastocytoza, przewlek\u0142a bia\u0142aczka neutrofilowa i szpikowa, pierwotne zw\u0142\u00f3knienie szpiku.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n

              Zaburzenia krzepliwo\u015bci<\/b>\u00a0<\/span><\/h3>\r\nZaburzenia krzepliwo\u015bci<\/b> obejmuj\u0105 grup\u0119 schorze\u0144 nazywanych <\/span>skazami krwotocznymi<\/b>. Istnieje wiele przyczyn tego typu zaburze\u0144. R\u00f3wnie\u017c ich przebieg mo\u017ce by\u0107 zr\u00f3\u017cnicowany \u2013 pocz\u0105wszy od niegro\u017anych, punktowych wybroczyn na sk\u00f3rze, a sko\u0144czywszy na ci\u0119\u017ckich, uog\u00f3lnionych krwotokach zagra\u017caj\u0105cych \u017cyciu.\u00a0\u00a0<\/span>\r\n\r\nW zale\u017cno\u015bci od mechanizmu powstawania zaburze\u0144 krzepni\u0119cia skazy krwotoczne dzieli si\u0119 na:\u00a0<\/span>\r\n
                \r\n \t
              • osoczowe <\/b>\u2013 ich przyczyn\u0105 jest niedob\u00f3r osoczowych czynnik\u00f3w krzepni\u0119cia lub nadaktywno\u015b\u0107 fibrynolityczna (np. hemofilia, niedob\u00f3r witaminy K);\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
              • p\u0142ytkowe<\/b>, w kt\u00f3rych zaburzenie krzepni\u0119cia jest spowodowane nieprawid\u0142ow\u0105 liczebno\u015bci\u0105 lub funkcj\u0105 p\u0142ytek krwi (np. ma\u0142op\u0142ytkowo\u015b\u0107, nadp\u0142ytkowo\u015b\u0107, trombastenia Glanzmanna);\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
              • naczyniowe<\/b> \u2013 problem stanowi niew\u0142a\u015bciwa budowa, uszkodzenie b\u0105d\u017a zwi\u0119kszona przepuszczalno\u015b\u0107 \u015bcian naczy\u0144 krwiono\u015bnych (np. zesp\u00f3\u0142 Marfana, plamica starcza, urazy mechaniczne, infekcje).\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\nSkazy krwotoczne<\/b> mog\u0105 mie\u0107 charakter wrodzony lub nabyty. Wrodzone choroby powstaj\u0105 na skutek mutacji, kt\u00f3ra mo\u017ce by\u0107 dziedziczona lub pojawi\u0107 si\u0119 w spos\u00f3b spontaniczny. Do wrodzonych skaz krwotocznych zaliczamy:\u00a0<\/span>\r\n
                  \r\n \t
                • hemofili\u0119 A (niedob\u00f3r VIII czynnika krzepni\u0119cia),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                • hemofili\u0119 B (niedob\u00f3r czynnika IX),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                • chorob\u0119 von Willebranda,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                • wrodzone niedobory poszczeg\u00f3lnych czynnik\u00f3w krzepni\u0119cia (fibrynogen, protrombina, czynnik V, VII, X, XI, XIII) lub \u03b1<\/span>2<\/span>-antyplazminy,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                • zesp\u00f3\u0142 Wiskotta-Aldricha,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                • zesp\u00f3\u0142 Rendu-Oslera-Webera,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                • zesp\u00f3\u0142 Bernarda-Souliera,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                • trombasteni\u0119 Glanzmanna,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                • afibrynogenemi\u0119 i hipofibrynogenemi\u0119,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                • zesp\u00f3\u0142 szarych p\u0142ytek<\/span>\r\n<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\nNabyte skazy krwotoczne<\/b> obejmuj\u0105:\u00a0<\/span>\r\n
                    \r\n \t
                  • niedob\u00f3r witaminy K,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                  • ma\u0142op\u0142ytkowo\u015b\u0107,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                  • amyloidoz\u0119,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                  • zaburzenia krzepni\u0119cia w przebiegu niewydolno\u015bci w\u0105troby i nerek,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                  • rozsiane krzepni\u0119cie wewn\u0105trznaczyniowe (DIC),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                  • obecno\u015b\u0107 autoprzeciwcia\u0142 przeciwko czynnikowi\u202fVIII (hemofilia nabyta),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                  • patologiczne inhibitory krzepni\u0119cia,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                  • nabyte niedobory czynnik\u00f3w krzepni\u0119cia,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                  • zaburzenia krzepni\u0119cia po zabiegu przetaczania krwi,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                  • skazy naczyniowe (np. plamica Henocha-Sch\u00f6nleina, plamica starcza),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                  • ostr\u0105 bia\u0142aczk\u0119 promielocytow\u0105.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\nOpr\u00f3cz schorze\u0144 wt\u00f3rn\u0105 przyczyn\u0105 zaburze\u0144 krzepni\u0119cia krwi mog\u0105 by\u0107 za\u017cywane leki przeciwzakrzepowe, takie jak heparyna, warfaryna czy acenokumarol.\u00a0<\/span>\r\n

                    Objawy chor\u00f3b krwi<\/b>\u00a0<\/span><\/h2>\r\nChoroby hematologiczne mog\u0105 dawa\u0107 szereg objaw\u00f3w, kt\u00f3re pacjenci cz\u0119sto lekcewa\u017c\u0105. Powodem do niepokoju powinny by\u0107:\u00a0<\/span>\r\n
                      \r\n \t
                    • przewlek\u0142e zm\u0119czenie,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • cz\u0119ste infekcje (obni\u017cona odporno\u015b\u0107),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • utrata \u0142aknienia,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • spadek masy cia\u0142a,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • senno\u015b\u0107,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • zaparcia,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • depresja,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • powtarzaj\u0105ce si\u0119 krwawienia, np. z dzi\u0105se\u0142, z nosa,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • \u0142atwe tworzenie si\u0119 wybroczyn i siniak\u00f3w,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • zaburzenia w oddawaniu moczu i nieprawid\u0142owe parametry nerkowe,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • b\u00f3le kr\u0119gos\u0142upa i ko\u015bci,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • obrz\u0119k w\u0119z\u0142\u00f3w ch\u0142onnych, np. w obr\u0119bie szyi lub pachwin,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • przewlek\u0142y kaszel, trudno\u015bci z po\u0142ykaniem lub duszno\u015bci (mog\u0105 wskazywa\u0107 na obecno\u015b\u0107 ch\u0142oniaka w klatce piersiowej),\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • uporczywe nocne pocenie si\u0119,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • stany podgor\u0105czkowe i gor\u0105czka pojawiaj\u0105ce si\u0119 bez wyra\u017anej przyczyny,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • dokuczliwy \u015bwi\u0105d sk\u00f3ry,\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                    • nadmierna blado\u015b\u0107 sk\u00f3ry i b\u0142on \u015bluzowych.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\nNale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce powy\u017csze objawy mog\u0105 wyst\u0119powa\u0107 tak\u017ce w przebiegu innych zaburze\u0144 i chor\u00f3b, dlatego wszelkie niepokoj\u0105ce symptomy powinny zosta\u0107 skonsultowane z hematologiem, kt\u00f3ry zleci odpowiednie badania diagnostyczne.\u00a0<\/span>\r\n

                      Choroby krwi \u2013 badania<\/b>\u00a0<\/span><\/h2>\r\nLekarz hematolog po zebraniu wywiadu od pacjenta mo\u017ce zleci\u0107 wykonanie nast\u0119puj\u0105cych bada\u0144:\u00a0<\/span>\r\n
                        \r\n \t
                      • morfologia krwi<\/b> \u2013 oznaczenie st\u0119\u017cenie hemoglobiny, hematokryt, liczebno\u015b\u0107 erytrocyt\u00f3w, leukocyt\u00f3w i trombocyt\u00f3w, obj\u0119to\u015b\u0107 czerwonych krwinek (MCV), \u015brednia zawarto\u015b\u0107 (MCH) i st\u0119\u017cenie (MCHC) hemoglobiny w krwinkach, liczba retikulocyt\u00f3w (niedojrza\u0142a posta\u0107 erytrocyt\u00f3w), zakres wielko\u015bci czerwonych krwinek (RDW);\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                      • rozmaz krwi obwodowej<\/b> \u2013 s\u0142u\u017cy do oceny kszta\u0142tu i zmian w obr\u0119bie element\u00f3w morfotycznych krwi;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                      • odczyn Biernackiego<\/b> (OB) \u2013 dostarcza informacji o tocz\u0105cym si\u0119 stanie zapalnym;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                      • oznaczenie<\/b> poziomu ferrytyny, \u017celaza i witaminy B<\/b>12<\/b> \u2013 w diagnozowaniu przyczyn anemii;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                      • przy podejrzeniu zaburze\u0144 krzepni\u0119cia krwi oznaczany jest tzw. <\/span>wska\u017anik APTT<\/b> (czas potrzebny do powstania skrzepu), <\/span>czas protrombinowy<\/b> (PT), wykonywana jest cytometryczna ocena g\u0119sto\u015bci glikoprotein (GP), pomiar czasu okluzji (CT), <\/span>test agregacji p\u0142ytek krwi;<\/b>\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                      • biopsja szpiku kostnego lub w\u0119z\u0142\u00f3w ch\u0142onnych;<\/b>\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                      • RTG ko\u015bci lub klatki piersiowej;<\/b>\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                      • badania genetyczne<\/b> \u2013 przy podejrzeniu choroby uwarunkowanej genetycznie.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n

                        Leczenie chor\u00f3b krwi<\/b>\u00a0<\/span><\/h2>\r\nW leczeniu chor\u00f3b krwi wyb\u00f3r post\u0119powania zale\u017cy od etiologii konkretnego schorzenia.\u00a0<\/span>\r\n\r\nLeczenie najcz\u0119\u015bciej wyst\u0119puj\u0105cej <\/span>niedokrwisto\u015bci z niedoboru \u017celaza<\/b> mo\u017ce z powodzeniem poprowadzi\u0107 lekarz rodzinny. Terapia polega na suplementacji tego pierwiastka w odpowiednio dobranej dawce oraz zwi\u0119kszeniu jego poda\u017cy w diecie. Komponuj\u0105c jad\u0142ospis, nale\u017cy mie\u0107 na uwadze, \u017ce obecno\u015b\u0107 \u017ar\u00f3d\u0142a witaminy C w tym samym posi\u0142ku u\u0142atwia wch\u0142anianie \u017celaza. Jednocze\u015bnie nale\u017cy ograniczy\u0107 spo\u017cycie produkt\u00f3w utrudniaj\u0105cych przyswajanie \u017celaza, takich jak mleko, \u017cywno\u015b\u0107 wysokob\u0142onnikowa oraz kawa i herbata. Terapi\u0119 innych, powa\u017cniejszych chor\u00f3b krwi prowadzi lekarz hematolog.\u00a0<\/span>\r\n\r\nLeczenie najcz\u0119\u015bciej wyst\u0119puj\u0105cych skaz krwotocznych<\/b> obejmuje zastosowanie farmakoterapii i zabiegi chirurgiczne:\u00a0\u00a0<\/span>\r\n
                          \r\n \t
                        • hemofilia \u2013 stosuje si\u0119 podawane do\u017cylnie koncentraty czynnik\u00f3w krzepni\u0119cia, przeciwcia\u0142a monoklonalne (emicizumab), desmopresyn\u0119 i kwas traneksamowy;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                        • choroba von Willebranda\u00a0 \u2013 podaje si\u0119 desmopresyn\u0119, koncentraty zawieraj\u0105ce niedoborowy czynnik von Willebranda z czynnikiem VIII i kwas traneksamowy;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                        • skazy krwotoczne naczyniowe \u2013 s\u0105 leczone chirurgicznie lub laserowo w celu koagulacji zmiany naczyniowej.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\nLeczenie nowotwor\u00f3w krwi<\/b> obejmuje zastosowanie:\u00a0<\/span>\r\n
                            \r\n \t
                          • chemioterapii<\/b> \u2013 leczenie farmakologiczne z u\u017cyciem tzw. <\/span>cytostatyk\u00f3w<\/b>, kt\u00f3re obejmuj\u0105 szerok\u0105 grup\u0119 lek\u00f3w podawanych w r\u00f3\u017cnych postaciach (np. doustnie, do\u017cylnie, do kana\u0142u rdzenia kr\u0119gowego itp.). Chemioterapia stosowana jest w cyklach, w kt\u00f3rych po okresie leczenia nast\u0119puje przerwa, aby organizm m\u00f3g\u0142 si\u0119 zregenerowa\u0107. Ilo\u015b\u0107 cykli dobierana jest indywidualnie na podstawie stopnia zaawansowania choroby, typu nowotworu i ci\u0119\u017cko\u015bci skutk\u00f3w ubocznych podawanego cytostatyku;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                          • radioterapii <\/b>\u2013 stosuje si\u0119 j\u0105 g\u0142\u00f3wnie w leczeniu ch\u0142oniaka Hodgkina. Radioterapi\u0119 cz\u0119sto \u0142\u0105czy si\u0119 z klasyczn\u0105 chemioterapi\u0105, co daje najlepsze efekty we wczesnych stadiach choroby. Przed podj\u0119ciem radioterapii pacjent poddawany jest szczeg\u00f3\u0142owym badaniom obrazowym, dzi\u0119ki czemu napromieniowanie jest skoncentrowane na kluczowym obszarze w\u0119z\u0142\u00f3w ch\u0142onnych. Zmniejsza to ryzyko p\u00f3\u017aniejszych powik\u0142a\u0144 popromiennych innych narz\u0105d\u00f3w (np. gruczo\u0142y wydzielania wewn\u0119trznego, serce). Czasami radioterapii poddaje si\u0119 ca\u0142e cia\u0142o przed przeszczepem szpiku kostnego, zw\u0142aszcza od dawcy niespokrewnionego;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                          • immunoterapii <\/b>\u2013 w jej przypadku wykorzystuje si\u0119 przeciwcia\u0142a monoklonalne, takie jak rytuksymab, kt\u00f3ry w leczeniu ch\u0142oniak\u00f3w zosta\u0142 wprowadzony ju\u017c w latach 90. XX wieku. Mog\u0105 by\u0107 stosowane w po\u0142\u0105czeniu z cytostatykami lub w monoterapii. Podaje si\u0119 je do\u017cylnie lub podsk\u00f3rnie;\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                          • przeszczep szpiku kostnego<\/b> \u2013 stosuje si\u0119 go w leczeniu bia\u0142aczek, ch\u0142oniak\u00f3w, zespo\u0142\u00f3w mieloproliferacyjnych, w przebiegu szpiczaka plazmocytowego, a tak\u017ce w niekt\u00f3rych chorobach nienowotworowych (np. ci\u0119\u017cka niedokrwisto\u015b\u0107 aplastyczna).\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n

                            Choroby krwi \u2013 profilaktyka<\/b>\u00a0<\/span><\/h2>\r\nCho\u0107 wy\u017csz\u0105 zachorowalno\u015b\u0107 na nowotwory krwi obserwuje si\u0119 u os\u00f3b starszych, choroby hematologiczne mog\u0105 wyst\u0105pi\u0107 w ka\u017cdym wieku. Zdrowy styl \u017cycia niestety nie uchroni nas przed zachorowaniem. Wyj\u0105tek stanowi anemia z niedoboru \u017celaza i anemia megaloblastyczna, kt\u00f3re w du\u017cej mierze zale\u017cne s\u0105 od sposobu od\u017cywiania. Aby si\u0119 przed nimi uchroni\u0107, warto dba\u0107 o zdrow\u0105, urozmaicon\u0105 diet\u0119, kt\u00f3ra uwzgl\u0119dnia bogate \u017ar\u00f3d\u0142a \u017celaza i witamin z grupy B.\u00a0<\/span>\r\n\r\nKrew to niezwykle skomplikowany p\u0142yn ustrojowy, kt\u00f3ry wywiera ogromny wp\u0142yw na funkcjonowanie ca\u0142ego organizmu. <\/span>Poniewa\u017c pierwsze objawy chor\u00f3b hematologicznych s\u0105 zwykle ignorowane, powinno si\u0119 profilaktycznie co roku wykonywa\u0107 morfologi\u0119 krwi<\/b>. Je\u015bli lekarz rodzinny zauwa\u017cy nieprawid\u0142owo\u015bci, skieruje pacjenta do hematologa na dalsze badania. Wczesne wykrycie choroby poprawia rokowania, a w wielu przypadkach znacznie zwi\u0119ksza szanse na ca\u0142kowite wyleczenie.\u00a0<\/span>\r\n\r\n\u0179r\u00f3d\u0142a:\u00a0<\/span>\r\n
                              \r\n \t
                            • Bartosiak E., Maier K., \u015awi\u0105toniowska N. A., Jankowska-Pola\u0144ska B., Czynniki wp\u0142ywaj\u0105ce na stan od\u017cywienia pacjent\u00f3w leczonych z powodu niedokrwisto\u015bci aplastycznej i z niedoboru \u017celaza, Palliative Medicine in Practice, 2019.\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                            • Budziszewska B. K., Wi\u0119ckowska B., Lech-Mara\u0144da E., Miko\u0142ajczyk T., Dagiel J., J\u0119drzejczak W. W., Zachorowalno\u015b\u0107 i chorobowo\u015b\u0107 na nowotwory uk\u0142adu krwiotw\u00f3rczego w Polsce (2009\u20132015) okre\u015blone na podstawie analizy danych Narodowego Funduszu Zdrowia wykorzystanych w projekcie \u201eMapy potrzeb zdrowotnych \u2013 baza analiz systemowych i wdro\u017ceniowych\u201d, Hematologia, 2017.\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                            • Che\u0142stowska M., Warzocha K., Objawy kliniczne i zmiany laboratoryjne w diagnostyce r\u00f3\u017cnicowej niedokrwisto\u015bci, Onkologia w Praktyce Klinicznej, 2006.\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                            • Odnoczko E., Baran B., Windyga J., Zasady rozpoznawania skaz krwotocznych ze szczeg\u00f3lnym uwzgl\u0119dnieniem diagnostyki laboratoryjnej, Hematologia, 2016.\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                            • Olszewska-Szopa M., Jurczyszyn A., Monoklonalne przeciwcia\u0142a w szpiczaku plazmocytowym \u2013 prze\u0142om w terapii, Acta Haematologica Polonica, 2015.\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                            • Warzocha K., Ch\u0142oniak rozlany z du\u017cych kom\u00f3rek B \u2014 zasady post\u0119powania w Instytucie Hematologii i Transfuzjologii, Hematologia, 2013.\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t
                            • Windyga J., Patofizjologia, rozpoznawanie i leczenie rozsianego krzepni\u0119cia wewn\u0105trznaczyniowego, Hematologia, 2011.\u00a0<\/span><\/li>\r\n<\/ul>","link":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/hematologia\/","name":"Hematologia","slug":"hematologia","taxonomy":"category","parent":4,"meta":[],"yoast_head":"\nHematologia, czyli choroby krwi \u2013 co to jest? Rodzaje, objawy, badania, leczenie, profilaktyka - Poradnik Gemini<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Choroby hematologiczne mog\u0105 dotkn\u0105\u0107 os\u00f3b w ka\u017cdym wieku. Dlatego tak wa\u017cne jest, aby odpowiednio wcze\u015bnie je wykry\u0107. Jakie s\u0105 ich objawy?\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/hematologia\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Archiwa Hematologia\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Choroby hematologiczne mog\u0105 dotkn\u0105\u0107 os\u00f3b w ka\u017cdym wieku. Dlatego tak wa\u017cne jest, aby odpowiednio wcze\u015bnie je wykry\u0107. Jakie s\u0105 ich objawy?\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/hematologia\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Poradnik Gemini\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/w-tre\u015bci1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"710\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"457\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"CollectionPage\",\"@id\":\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/hematologia\/\",\"url\":\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/hematologia\/\",\"name\":\"Hematologia, czyli choroby krwi \u2013 co to jest? Rodzaje, objawy, badania, leczenie, profilaktyka - Poradnik Gemini\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#website\"},\"description\":\"Choroby hematologiczne mog\u0105 dotkn\u0105\u0107 os\u00f3b w ka\u017cdym wieku. Dlatego tak wa\u017cne jest, aby odpowiednio wcze\u015bnie je wykry\u0107. Jakie s\u0105 ich objawy?\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/hematologia\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\"},[],{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#website\",\"url\":\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/\",\"name\":\"Poradnik Gemini\",\"description\":\"Poradnik Gemini to blog informacyjno - edukacyjny o tematyce prozdrowotnej tworzony przez wykwalifikowanych specjalist\u00f3w. Pomagamy zadba\u0107 o zdrowie dzieci, przysz\u0142ych mam, m\u0119\u017cczyzn oraz os\u00f3b starszych. Odpowiadamy tak\u017ce na pytania pacjent\u00f3w.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#organization\",\"name\":\"Poradnik Gemini\",\"url\":\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/poradnik-gemini-logo.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/poradnik-gemini-logo.jpg\",\"width\":219,\"height\":51,\"caption\":\"Poradnik Gemini\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/apteka.internetowa.gemini\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Hematologia, czyli choroby krwi \u2013 co to jest? Rodzaje, objawy, badania, leczenie, profilaktyka - Poradnik Gemini","description":"Choroby hematologiczne mog\u0105 dotkn\u0105\u0107 os\u00f3b w ka\u017cdym wieku. Dlatego tak wa\u017cne jest, aby odpowiednio wcze\u015bnie je wykry\u0107. Jakie s\u0105 ich objawy?","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/hematologia\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Archiwa Hematologia","og_description":"Choroby hematologiczne mog\u0105 dotkn\u0105\u0107 os\u00f3b w ka\u017cdym wieku. Dlatego tak wa\u017cne jest, aby odpowiednio wcze\u015bnie je wykry\u0107. Jakie s\u0105 ich objawy?","og_url":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/hematologia\/","og_site_name":"Poradnik Gemini","og_image":[{"width":710,"height":457,"url":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/w-tre\u015bci1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"CollectionPage","@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/hematologia\/","url":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/hematologia\/","name":"Hematologia, czyli choroby krwi \u2013 co to jest? Rodzaje, objawy, badania, leczenie, profilaktyka - Poradnik Gemini","isPartOf":{"@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#website"},"description":"Choroby hematologiczne mog\u0105 dotkn\u0105\u0107 os\u00f3b w ka\u017cdym wieku. Dlatego tak wa\u017cne jest, aby odpowiednio wcze\u015bnie je wykry\u0107. Jakie s\u0105 ich objawy?","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/zdrowie\/hematologia\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL"},[],{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#website","url":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/","name":"Poradnik Gemini","description":"Poradnik Gemini to blog informacyjno - edukacyjny o tematyce prozdrowotnej tworzony przez wykwalifikowanych specjalist\u00f3w. Pomagamy zadba\u0107 o zdrowie dzieci, przysz\u0142ych mam, m\u0119\u017cczyzn oraz os\u00f3b starszych. Odpowiadamy tak\u017ce na pytania pacjent\u00f3w.","publisher":{"@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#organization","name":"Poradnik Gemini","url":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/poradnik-gemini-logo.jpg","contentUrl":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/poradnik-gemini-logo.jpg","width":219,"height":51,"caption":"Poradnik Gemini"},"image":{"@id":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/apteka.internetowa.gemini"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-json\/wp\/v2\/categories\/1586","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-json\/wp\/v2\/categories"}],"about":[{"href":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-json\/wp\/v2\/taxonomies\/category"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-json\/wp\/v2\/categories\/4"}],"wp:post_type":[{"href":"https:\/\/gemini.pl\/poradnik\/wp-json\/wp\/v2\/posts?categories=1586"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}