5
23 lipca 2021

Czym jest fotoalergia i jak ją leczyć ?

Fotoalergia to zapalenie skóry wynikające z nadwrażliwości narastającej w wyniku ekspozycji skóry na działanie światła ultrafioletowego. Może się również pojawić na skutek fotoreaktywnego alergenu. Przy dłuższej ekspozycji na promieniowanie UV zachodzą procesy fizjologiczne (produkcja witaminy D), ale również patologiczne, w tym oparzenia słoneczne i fotodermatoza. Jak objawia się fotouczulenie i jak sobie z nim radzić?

Fotoalergia – objawy 

Odczyny skórne w niektórych przypadkach mogą pojawić się w ciągu kilku minut, a niekiedy mogą wystąpić nawet po kilku godzinach. Zmiany skórne zazwyczaj ustępują samoistnie w ciągu kilku dni. Na odczyny fotoalergiczne najbardziej są narażone miejsca mocniej eksponowane w okresie letnim, czyli ręce, nogi, ramiona, plecy i twarz

Objawy towarzyszące fotoalergii to:  

  • wysypka, 
  • bąble pokrzywkowe, 
  • pęcherzyki, 
  • sączące pęcherze,  
  • grudki, 
  • grudki wysiękowe,  
  • rumień,  
  • świąd,  
  • ogniska rumieniowo-obrzękowe,  
  • zmiany krwotoczne,  
  • przebarwienia.  

Fotoalergia – przyczyny 

Odczyny fotoalergiczne są najczęściej powodowane przez kosmetyki, leki stosowane zewnętrznie, a także leki doustne.  

Leki, które wywołują objawy fotoalergiczne, to:  

  • diuretyki (furosemid), 
  • leki przeciwcukrzycowe,  
  • leki neurologiczne,  
  • leki na cholesterol,  
  • leki przeciwbakteryjne (tetracykliny, sulfonamidy),  
  • leki na bazie fenotiazyn,  
  • leki przeciwarytmiczne,  
  • leki hormonalne (antykoncepcja lub leki stosowane podczas menopauzy).  

Fotoalergię mogę również powodować leki stosowane zewnętrznie w postaci żelu lub maści, głównie preparaty przeciwbólowe i przeciwzapalne na bazie diklofenaku lub ketoprofenu. Wystąpieniu odczynów fotoalergicznych mogą sprzyjać maści i kremy przeciwtrądzikowe zawierające antybiotyki oraz retinol

Przyprawy, zioła oraz rośliny także posiadają substancje fotouczulające. Należy zachować szczególną ostrożność przy stosowaniu dziurawca, a także arcydzięgla, dzikiej marchwi, sumaka oraz preparatów zawierających koper oraz pietruszkę.  

Reakcją alergiczną mogą wywołać kosmetyki – najczęściej te, które w swoim składzie zawierają kwasy, enzymy, olejki eteryczne, ekstrakty roślinne, barwniki oraz stabilizatory.  

Osoby stosujące preparaty na przebarwienia powinny zachować szczególną ostrożność przy ekspozycji na promieniowanie słoneczne.  

Fotoalergia – jak leczyć?  

W celu zapobiegania fotodermatozie w okresie dużego promieniowania należy zaprzestać stosowania kosmetyków oraz produktów z substancjami, które mogą wywoływać uczulenie.  

W leczeniu fotouczulenia stosuje się miejscowo maść glikokortygosteoridową. Leki przeciwhistaminowe dostępne w aptece bez recepty mogą pomóc złagodzić świąd oraz wykażą działanie przeciwzapalne.  

Fotoalergia – profilaktyka 

Aby zapobiec fotouczuleniu, warto korzystać z odpowiednich filtrów UV oraz UVB. Na rynku jest ogromny wybór produktów z filtrami, które warto stosować w okresie letnim. Jeśli wiemy, że dany kosmetyk lub substancja powoduje fotouczulenie, warto zrezygnować z nich przed wyjściem na słońce, aby uniknąć niepotrzebnego narażenia na czynniki alergiczne.  

Osoby przyjmujące leki na stałe powinny zachować latem wzmożoną czujność.  

Muszą mieć one na uwadze możliwość wystąpienia uczulenia przy dłuższej ekspozycji na słońce. Nie wolno im jednak rezygnować z terapii na własną rękę – warto stosować się do zaleceń lekarskich.  

Źródła: 

  1. Ferguson J. Introduction. W: Ferguson J, Dover JS (red). Photodermatology. Manson Publishing, London 2006, 5-8. 
  2. Kojima M, Horiko T, Nakamura Y, Aoki T. Solar urticaria. The relationship of photoallergen and action spectrum. Arch Dermatol 1986; 122: 550-5. 
  3. Beattie PE, Dawe RS, Ibbotson SH, Ferguson J. Characteristics and prognosis of idiopathic solar urticaria: a cohort of 87 cases. Arch Dermatol 2003; 139: 1149-54. 
  4. Hawk JL, Eady RA, Challoner AV i wsp. Elevated blood histamine levels and mast cell degranulation in solar urticaria. Br J Clin Pharmacol 1980; 9: 183-6. 
  5. Honari G., Photoallergy, Rev Environ Health, 2014;29(3);233-42. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Czy kosmetyki z filtrem SPF 100 zapewniają lepszą ochronę niż SPF 50+?

Dla wielu osób zaskakująca może być informacja, że zarówno skala wartości SPF, jak i określenia pojawiające się na opakowaniach kosmetyków…

Zobacz więcej

Dlaczego preparaty z monakoliną K nie są dostępne w aptekach?

Monakolina K jest substancją aktywną pozyskiwaną z czerwonego fermentowanego ryżu. Pozytywny wpływ monakoliny K na obniżanie poziomu cholesterolu we krwi…

Zobacz więcej

Angina w upalne dni – czym może być spowodowana?

Wynika to przede wszystkim z gwałtownych zmian temperatury. Gorące letnie dni sprawiają, że chcemy się ochłodzić. Najczęściej sięgamy wtedy po…

Zobacz więcej

Nieprawidłowo przechowywane tabletki antykoncepcyjne – czy tracą skuteczność?

Preparaty zawierające w swoim składzie hormony są wrażliwe na zmiany temperatury. Producenci podają, że nie należy przechowywać tabletek antykoncepcyjnych w…

Zobacz więcej

Podwyższony potas we krwi – co może być przyczyną?

Spożyty dzień przed badaniem alkohol nie powoduje wzrostu poziomu potasu we krwi. Gdyby natomiast, w wyniku nadmiaru alkoholu, doszło do…

Zobacz więcej

Przyjmowanie laktulozy a spożywanie posiłków

Syrop Lactulosum to preparat o działaniu łagodnie przeczyszczającym. Można go stosować na dwa sposoby: przyjąć całą dawkę dobową (zazwyczaj 40-45…

Zobacz więcej

Pantoprazol przyjęty jednorazowo po posiłku

Przyjęcie leku Ranloc Med nie powinno spowodować skutków ubocznych. Proszę jednak pamiętać o stosowaniu leku przed posiłkiem, ponieważ lek przyjęty…

Zobacz więcej

Leczenie kataru u dorosłych

W leczeniu cieknącego kataru zaleca się stosowanie aerozolów do nosa zawierających chlorowodorek oksymetazoliny. Chlorowodorek oksymetazoliny to lek działający obkurczająco na…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz

Czytaj także
15 lutego 2022 mgr farm. Marzena Szczucińska-Krasa
14 kwietnia 2021 mgr inż. Ewa Gwóźdź
22 lutego 2021 mgr inż. Ewa Gwóźdź
25 czerwca 2021 mgr farm. Dawid Wardecki
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)