Artykuły

X - Black month
X - Sanprobi
X - Herbamedicus
X - Mikołajkowe inspiracje
X - Zdrowie całej rodziny
X - Reckitt Nurofen
X - Zdrowie jamy ustnej
X - Zadbaj o swoje włosy
10

Bezpłodność a niepłodność. Jakie są między nimi różnice?

Słuchaj artykułu

Niepłodność a bezpłodność – czym się różnią? Choć pojęcia te często są używane zamiennie, w rzeczywistości oznaczają dwa różne problemy związane z możliwością posiadania dzieci. Szacuje się, że nawet co piąta para w Polsce zmaga się z trudnościami z zajściem w ciążę. Przyczyny mogą być różne, a właściwe rozpoznanie ma ważne znaczenie dla wyboru odpowiedniego leczenia. Czym różni się niepłodność od bezpłodności? Czy niepłodność można wyleczyć i czy bezpłodność zawsze oznacza brak szans na biologiczne rodzicielstwo? Wyjaśniamy najważniejsze różnice.

Bezpłodność a niepłodność. Jakie są między nimi różnice?

Bezpłodność i niepłodność to dwa różne pojęcia, choć często są ze sobą mylone

Bezpłodność oznacza trwałą i nieodwracalną niezdolność do posiadania biologicznego potomstwa. Jest to stan nieuleczalny, który może dotyczyć zarówno kobiet, jak i mężczyzn.

Niepłodność natomiast jest chorobą układu rozrodczego kobiety lub mężczyzny, którą rozpoznaje się, gdy mimo regularnego współżycia (3-4 razy w tygodniu) bez stosowania antykoncepcji przez co najmniej rok nie dochodzi do ciąży. Problem może leżeć po stronie jednego z partnerów lub dotyczyć obojga.

Niepłodność uznaje się za chorobę społeczną, ponieważ dotyka dużej części populacji – około 10–16% osób w wieku rozrodczym. Jej leczenie bywa trudne i długotrwałe, a skutki mogą wpływać nie tylko na życie osób zmagających się z tym problemem, ale również na całe społeczeństwo.

Czytaj też:
Jak zadbać o męską płodność?


Wspomaganie płodności
Recepta Gemini Szczepienia

Leczenie niepłodności wpływa nie tylko na zdrowie fizyczne, ale również na psychikę kobiety i mężczyzny. Długotrwała terapia i pojawiające się niepowodzenia często wywołują rozgoryczenie, zniecierpliwienie czy złość. Dlatego leczenie niepłodności powinno obejmować nie tylko opiekę medyczną, ale także wsparcie psychiczne. Ważne jest, aby pacjenci mogli liczyć na troskliwą opiekę specjalistów z różnych dziedzin.

Bezpłodność i niepłodność – jakie są różnice?

Przyczyny bezpłodności i niepłodności

Bezpłodność i niepłodność mogą mieć różne przyczyny. Niektóre problemy z płodnością są trwałe, inne można leczyć. Sprawdź, co może utrudniać zajście w ciążę i jakie czynniki wpływają na płodność kobiet i mężczyzn.

Do przyczyn bezpłodności należą m.in.:

  • wrodzone wady narządów rozrodczych, które uniemożliwiają naturalne poczęcie dziecka,
  • operacyjne usunięcie macicy lub jąder,
  • powikłania po śwince u mężczyzn, jeśli choroba doprowadziła do uszkodzenia i zwłóknienia jąder,
  • przedwczesne wygasanie czynności jajników przed 40. rokiem życia,
  • wrodzone zaburzenia genetyczne, w tym nieprawidłowości chromosomów płci X i Y, np. zespół Turnera u kobiet i zespół Klinefeltera u mężczyzn.

Przyczyny niepłodności są bardziej zróżnicowane. Problemy z zajściem w ciążę mogą wynikać ze stanu zdrowia kobiety, mężczyzny lub obojga partnerów.

Duże znaczenie ma również codzienny styl życia.

Na płodność mogą negatywnie wpływać:

  • przewlekły stres i życie w ciągłym pośpiechu,
  • niezdrowa, wysokokaloryczna dieta bogata w tłuszcze,
  • palenie papierosów,
  • nadmierne spożywanie alkoholu,
  • siedzący tryb życia i brak aktywności fizycznej.

Jeśli staracie się o dziecko, warto zadbać o zdrowe nawyki, ponieważ zmiana stylu życia może korzystnie wpłynąć na płodność.

Znaczenie mają również choroby przewlekłe, takie jak cukrzyca czy nadciśnienie tętnicze, które mogą utrudniać zajście w ciążę.

Do częstych medycznych przyczyn niepłodności należą:

  • zaburzenia hormonalne,
  • zespół policystycznych jajników (PCOS),
  • hiperprolaktynemia, czyli zbyt wysokie stężenie prolaktyny we krwi.

U mężczyzn na jakość nasienia może wpływać również przegrzewanie jąder, np. związane z długotrwałym siedzeniem. Badany jest także możliwy wpływ noszenia telefonu komórkowego w kieszeni spodni na jakość nasienia, jednak dotychczasowe wyniki nie pozwalają jednoznacznie potwierdzić takiej zależności.

Zdarza się również, że pomimo wykonania badań nie udaje się ustalić przyczyny problemów z zajściem w ciążę. Taki stan określa się jako niepłodność idiopatyczną, czyli niepłodność o niewyjaśnionej przyczynie.


Witaminy dla kobiet

Czy bezpłodność i niepłodność można leczyć?

Najważniejsza różnica między bezpłodnością a niepłodnością dotyczy możliwości leczenia.

Bezpłodność oznacza trwałą utratę zdolności do posiadania biologicznego potomstwa w określony sposób. W przypadku niepłodności odpowiednia diagnostyka i leczenie mogą natomiast zwiększyć szansę na zajście w ciążę.

Jeśli od dłuższego czasu bezskutecznie staracie się o dziecko, warto zgłosić się do lekarza. Diagnostyce niepłodności powinni poddać się oboje partnerzy, ponieważ problem może dotyczyć zarówno kobiety, jak i mężczyzny.

Pierwszym etapem jest szczegółowy wywiad lekarski i badanie fizykalne. Następnie lekarz dobiera odpowiednie badania, które pomogą ustalić przyczynę trudności z poczęciem dziecka.

Podczas diagnostyki niepłodności ocenia się przede wszystkim:

  • pracę jajników i regularność miesiączek. Lekarz sprawdza, czy cykle miesiączkowe są regularne i czy występuje owulacja. Jeśli nie miesiączkujesz lub Twoje cykle są nieregularne, może zlecić badania hormonalne, m.in. FSH, LH, TSH, estradiolu, testosteronu i prolaktyny. W przypadku wykrycia zaburzeń hormonalnych może być konieczne odpowiednie leczenie;
  • budowę żeńskiego układu rozrodczego. Lekarz sprawdza, czy nie występują nieprawidłowości, takie jak niedrożność jajowodów lub nieprawidłowa budowa jamy macicy. W tym celu może zlecić USG lub histerosalpingografię (HSG), czyli badanie pozwalające ocenić drożność jajowodów. Jeśli istnieje podejrzenie zmian w jajowodach, diagnostykę można rozszerzyć o laparoskopię. W niektórych przypadkach konieczne może być leczenie operacyjne;
  • jakość nasienia i poziom testosteronu. Podstawowym badaniem u mężczyzn jest badanie nasienia, czyli seminogram. Pozwala ono ocenić liczbę, żywotność, ruchliwość i budowę plemników, a także objętość i pH nasienia. W razie potrzeby lekarz może zalecić powtórzenie badania.

Jeśli podstawowe badania nie pozwalają ustalić przyczyny niepłodności, lekarz może skierować Was na dalszą diagnostykę.

Na podstawie wyników badań specjalista dobiera odpowiednią metodę leczenia, której celem jest zwiększenie szans na zajście w ciążę, jej prawidłowy przebieg i urodzenie dziecka.


Witaminy dla mężczyzn

Jak zadbać o płodność i kiedy zgłosić się do lekarza?

Jeśli planujesz powiększenie rodziny, pamiętaj, że wiek ma istotny wpływ na płodność, szczególnie u kobiet. Odkładanie decyzji o dziecku na późniejsze lata może wiązać się z większymi trudnościami z zajściem w ciążę.

Dlatego warto odpowiednio wcześnie zadbać o zdrowie i świadomie planować rodzicielstwo.

Co możesz zrobić, aby zadbać o swoją płodność?

  • Stosuj zbilansowaną dietę i dbaj o regularną aktywność fizyczną.
  • Unikaj palenia papierosów i nadmiernego spożywania alkoholu.
  • Staraj się ograniczać przewlekły stres.
  • Kontroluj choroby przewlekłe, takie jak cukrzyca czy nadciśnienie.
  • Nie odkładaj diagnostyki, jeśli masz trudności z zajściem w ciążę.

Wczesne rozpoznanie przyczyny niepłodności i odpowiednio dobrane leczenie mogą zwiększyć szansę na posiadanie dziecka. Pamiętaj jednak, że diagnostyka i terapia nie zawsze przynoszą szybkie efekty. Czasami wymagają cierpliwości, wsparcia bliskich i dużego zaangażowania obojga partnerów.


Suplementy diety na potencję

FAQ – Najczęściej zadawane pytania o bezpłodność i niepłodność

Czym różni się bezpłodność od niepłodności?

Najważniejsza różnica dotyczy możliwości posiadania biologicznego potomstwa. Niepłodność oznacza trudności z zajściem w ciążę, które w wielu przypadkach można leczyć. Bezpłodność oznacza natomiast trwałą niemożność posiadania biologicznego potomstwa.

Czy niepłodność można wyleczyć?

Tak, w wielu przypadkach niepłodność można skutecznie leczyć. Wszystko zależy od jej przyczyny. Lekarz może zaproponować Ci leczenie hormonalne, zabieg chirurgiczny lub metody wspomaganego rozrodu, takie jak inseminacja czy in vitro.

Po jakim czasie starań o dziecko można mówić o niepłodności?

O niepłodności zwykle mówi się, gdy ciąża nie pojawia się po 12 miesiącach regularnego współżycia bez antykoncepcji. Jeśli masz 35 lat lub więcej, warto zgłosić się do lekarza już po 6 miesiącach nieudanych starań.

Jakie są objawy niepłodności u kobiet i mężczyzn?

Najczęstszym sygnałem niepłodności jest brak ciąży mimo regularnych starań. U kobiet mogą dodatkowo występować nieregularne miesiączki lub zaburzenia owulacji. U mężczyzn niepłodność często nie daje żadnych zauważalnych objawów.

Jakie badania wykonać, aby sprawdzić, czy jesteś niepłodny?

Jeśli jesteś kobietą, lekarz może zalecić Ci badania hormonalne, USG narządów rodnych i ocenę drożności jajowodów. U mężczyzn podstawowym badaniem jest seminogram, czyli analiza nasienia. Zakres diagnostyki zależy od Twojej sytuacji zdrowotnej.

Czy bezpłodność oznacza, że nie możesz mieć dzieci?

Bezpłodność oznacza trwałą niemożność posiadania biologicznego potomstwa, ale nie wyklucza rodzicielstwa. W zależności od przyczyny możesz rozważyć dostępne prawnie metody leczenia z wykorzystaniem komórek dawcy lub adopcję.

Przeczytaj również:
Niepłodność a dieta. Jak wspomóc starania o dziecko?


Źródła
Zwiń
Rozwiń
  • Łepecka-Klusek C., Pilewska-Kozak A., Jakiel G., Niepłodność w świetle definicji choroby podanej przez WHO, Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu, 2012.   
  • https://www.who.int/health-topics/infertility#tab=tab_1  
  • https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/infertility  
  • Diagnostyka i leczenie niepłodności – rekomendacje Polskiego Towarzystwa Medycyny Rozrodu i Embriologii (PTMRiE) oraz Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników (PTGP), Ginekologia i Perinatologia Praktyczna, 2018.   
  • Kozakiewicz B., Dulęba M., Deptała A., Wpływ stylu życia na płodność – przegląd literatury. Hygeia Public Health, 2019.  
  • Koperwas M., Głowacka M., Problem niepłodności wśród kobiet i mężczyzn – epidemiologia, czynniki ryzyka i świadomość społeczna, Aspekty zdrowia i choroby, 2022.  
  • https://pulsmedycyny.pl/jakie-nawyki-moga-skutkowac-nieplodnoscia-876452  
  • https://klinikabocian.pl/wiedza/artykul/nieplodnosc-a-bezplodnosc-jaka-jest-roznica  
  • https://enel.pl/enelzdrowie/planowanie-ciazy/bezplodnosc-czy%20jest-uleczalna-objawy-i-badania-na-bezplodnosc-u-kobiet-i-mezczyzn

Masz pytanie, szukasz porady?

Zapytaj farmaceutę
Zapytaj farmaceutę

Rezerwuj w aplikacji, odbieraj w aptekach!

Sprawdź
Recepta Gemini
Daj nam znać, co myślisz o tym artykule

Wpisz swój komentarz...
Imię

Informacje na temat przetwarzania danych osobowych znajdziesz w Polityce prywatności.

Masz pytanie, szukasz porady?

Zapytaj farmaceutę
Zapytaj farmaceutę

Rezerwuj w aplikacji, odbieraj w aptekach!

Sprawdź
Recepta Gemini