Kategorie
Gemini.pl

Artykuły

X - Pomysł na prezent 3
X - Niezbędnik zimowy
x - Aurovitas ApoD3
X - Aurovitas LipiForma 3
X - Dermaprofi Cutis
X - Zimowe nowości
X - Przeziębienie dzieci i dorosłych
X - Kalendarz adwentowy 2023
3

Zespół zachodzącego słońca – czym jest to schorzenie?

Słuchaj artykułu

Zespół zachodzącego słońca nie jest powszechnie znanym schorzeniem i niewiele się o nim mówi. Dotyka najczęściej seniorów. Zgłębienie tematu polecane jest szczególnie osobom opiekującym się osobami starszymi. Jakie dolegliwości są z nim związane i jakie są jego przyczyny?

Zespół zachodzącego słońca – czym jest to schorzenie?

Zespół ten określa zachowania charakterystyczne dla osób cierpiących na demencję w godzinach wieczornych. Jest on typowo powiązany z różnymi rodzajami zaburzeń otępiennych. Szacunkowo u około połowy osób z chorobą Alzheimera obserwuje się pogorszenie ich funkcjonowania pod koniec dnia. 


Zdrowie seniora
Poznaj tysiące produktów z kategorii zdrowie i uroda

Zespół zachodzącego słońca – objawy 

Objawy tego zespołu związane są z nadchodzącą porą wieczorną i zmniejszeniem ilości światła zewnętrznego. Mogą nimi być:

  • dezorientacja – osoba cierpiąca na tę dolegliwość może nie wiedzieć kim jest, gdzie się aktualnie znajduje, kim są osoby z jej otoczenia; 
  • silny lęk i niepokój; 
  • pobudzenie lub spowolnienie i apatia; 
  • irytacja i agresja (nawet w stosunku do domowników); 
  • wahania nastroju; 
  • omamy wzrokowe; 
  • trudności z wypowiadaniem się; 
  • zaburzenia snu – zarówno problemy z zaśnięciem, jak i częste budzenie się w nocy; 
  • drżenia kończyn. 

Zespół zachodzącego słońca – jakie są przyczyny? 

Przyczyną tego schorzenia mogą być procesy neurodegeneracji, które polegają na obumieraniu neuronów i prowadzą do dysfunkcji układu nerwowego. Ten zaś odpowiedzialny jest za kontrolowanie cyklu snu i czuwania. Przyczyn upatruje się także w otaczającym pacjenta środowisku – zbyt mała ekspozycja na światło naturalne, hałas, stres, brak uwagi ze strony bliskich czy opiekuna.  

Trzeba jednak podkreślić, że dokładna patogeneza tego zespołu nie została do tej pory poznana. Niewiadome jest także, dlaczego u osób, które nie cierpią na żadne choroby otępienne zespół zachodzącego słońca również może się pojawić. 

Zespół zachodzącego słońca – jakie konsekwencje niesie ta choroba? 

Pobudzenie czy też zaburzenia snu niosą dla pacjenta pewne następstwa, np. 

  • agresywne zachowanie i niebezpieczeństwo wyrządzenia komuś lub sobie krzywdy; 
  • niewyspanie i związane z tym rozdrażnienie; 
  • brak energii w dzień i związana z tym np. utrudniona rehabilitacja. 

Jak leczyć i zminimalizować ryzyko wystąpienia zespołu zachodzącego słońca?  

Rodziny pacjentów cierpiących na to schorzenie często oczekują, że lekarz zaordynuje odpowiedni lek, dzięki któremu objawy ustąpią. W praktyce jednak najważniejsze są działania niefarmakologiczne. Przeciwdziałać wystąpieniu objawów możemy poprzez: 

  • mobilizowanie chorego do większych aktywności w godzinach rannych i popołudniowych; aktywność fizyczna w ciągu dnia również ma pozytywny wpływ na chorego, jego zachowanie i jakość snu; należy jednak unikać zbyt dużego wysiłku wieczorem; 
  • ustabilizowany plan dnia ze stałymi porami posiłków, porannego wstawania i kładzenia się spać, stałym miejscem pobytu; 
  • dbanie o spokojne i wyciszone miejsce odpoczynku nocnego; 
  • minimalizowanie ilości i długości drzemek w ciągu dnia; 
  • odpowiednią dietę, ograniczenie cukrów prostych i napojów pobudzających takich jak kawa; 
  • terapię lampą antydepresyjną; 
  • zadbanie o bezpieczeństwo chorej osoby poprzez usunięcie ostrych i niebezpiecznych narzędzi, zamontowanie blokad okien i drzwi; 
  • odpowiednie oświetlenie, które pomoże uniknąć dezorientacji i niepokoju u pacjenta; pomocna może okazać się także lampka, która będzie się palić całą noc. 

Zdarza się jednak, że działania niefarmakologiczne są niewystarczające. Zalecana jest wtedy konsultacja z lekarzem psychiatrą w celu wdrożenia farmakoterapii i zastosowania np. leków przeciwdepresyjnych, przeciwlękowych czy nasennych. Istnieją również doniesienia o skuteczności melatoniny. Przydatna może okazać się także konsultacja z psychologiem, aby zaplanować optymalną aktywność dla seniora, ale również przystosować rodzinę do zaistniałej sytuacji.

Przeczytaj również:
Zaburzenia psychiczne u osób w podeszłym wieku


Źródła
Zwiń
Rozwiń

Źródła: 

  1. Khachiyants N. i in., Sundown Syndrome in Persons with Dementia: An Update, Psychiatry Investig. 2011 Dec; 8(4): 275-287. 
  2. Barros Silva M.W. i in., Sundown syndrome and symptoms of anxiety and depression in hospitalized elderly, Dement Neuropsychol 2017 June;11(2):154-161. 
  3. Rachel W., Datka W., Zyss T., Obciążenie opiekunów pacjentów z otępieniem w chorobie Alzheimera; Via medica; tom 22, nr 1, 14-23 ISSN 1425-4956.
Daj nam znać, co myślisz o tym artykule

Wpisz swój komentarz...
Imię

Masz pytanie, szukasz porady?
Jeśli szukasz darmowej porady w zakresie zdrowia oraz przyjmowania leków lub suplementów diety, chętnie odpowiemy na Twoje pytanie.
Zapytaj farmaceutę