15
21 czerwca 2021

Preparaty na komary i kleszcze dla dzieci

Ze względu na brak szczepionek przeciwko chorobom najczęściej przenoszonym przez kleszcze i komary zalecana jest przede wszystkim profilaktyka. Repelenty stosowane u dorosłych nie zawsze jednak mogą być aplikowane także u dzieci. 

Repelenty to środki odstraszające organizmy żywe, zawierające różne substancje chemiczne, także naturalne olejki i występujące pod różnymi postaciami takimi jak: 

  • spraye, 
  • kremy, 
  • emulsje, 
  • mleczka, 
  • roll-ony, 
  • chusteczki nawilżane, 
  • bransoletki/opaski, 
  • plastry/naklejki. 

Większość z powyższych postaci można stosować bezpośrednio na skórę. Niektóre przeznaczone są do stosowania jedynie na odzież lub przedmioty codziennego użytku

Repelenty syntetyczne 

Repelenty ze środkiem DEET

DEET, czyli N,N-dietylo-m-toluamid to substancja chemiczna uznawana za najskuteczniejszy środek odstraszający owady, stosowany również jako profilaktyka przed ukąszeniami przez kleszcze. Dostępne na rynku preparaty zawierają zazwyczaj od 5% do 50% DEET, a czas ich działania wydłuża się wraz ze zwiększeniem stężenia tej substancji chemicznej.  

Odnotowano przypadki napadów padaczkowych u dzieci po zastosowaniu preparatów zawierających DEET. Ostatecznie jednak nie potwierdzono związku przyczynowo-skutkowego zastosowania tej substancji i występowania drgawek u dzieci. Jeśli zachodzi konieczność użycia preparatów DEET w tej grupie wiekowej (na przykład ze względu na przebywanie na terenach tropikalnych), należy ograniczyć częstość stosowania preparatu u dzieci. Preparaty z DEET mogą wywoływać również miejscowe podrażnienia skóry oraz uszkadzać tworzywa sztuczne (foteliki, wózki dziecięce). 

Health Canada, odpowiedzialna za politykę zdrowotną Kanady, przedstawia następujące zasady stosowania DEET u dzieci: 

  • od 2 do 12 lat – do 10% DEET, do 3 aplikacji dziennie; 
  • od 6 miesięcy do 2 lat – do 10% DEET raz dziennie, tylko gdy zagrożenie jest wysokie (korzyść przewyższa ryzyko stosowania); 
  • w przypadku dzieci w wieku poniżej 12 lat nie powinno się używać produktów DEET dłużej niż 1 miesiąc; 
  • nie zaleca się stosowania preparatu DEET u dzieci poniżej 6. miesiąca życia

W polskich warunkach nie rekomenduje się stosowania DEET u dzieci poniżej 2. roku życia. 

Ikarydyna 

Ikarydyna to środek wykazujący lepszy profil bezpieczeństwa niż DEET, ale także repelent o nieznacznie słabszej sile działania wobec komarów i kleszczy. Został wynaleziony w latach 80. i nie wpływa negatywnie na układ nerwowy w porównaniu z DEET. Nie wykazuje również reakcji alergicznych ani podrażnień i nie niszczy materiałów syntetycznych tak jak preparaty z DEET. 

Należy pamiętać, aby nie stosować DEET i ikarydyny łącznie, ponieważ w mieszance są one bardzo toksyczne dla człowieka!  

Preparaty z ikarydyną w zależności od stężenia mogą być aplikowane dzieciom od 2. roku życia (w niektórych krajach od 6., a nawet 2. miesiąca życia). 

IR3535 

Podobnie jak ikarydyna jest to skuteczna substancja odstraszająca owady i kleszcze o wysokim profilu bezpieczeństwa. Nie powoduje uczuleń i podrażnień w porównaniu z DEET, ale podobnie jak ten repelent może uszkadzać bądź rozpuszczać tworzywa sztuczne. Działanie tej substancji jest słabsze niż DEET i ikarydyny, ale nadal pozostaje skutecznym środkiem. 

IR3535 występuje zazwyczaj w preparatach dla dzieci od 1. roku życia. 

Repelenty naturalne 

Olejki eteryczne

Składnikami repelentów naturalnych są olejki eteryczne takie jak przykładowo: 

  • cytronellowy,  
  • lawendowy
  • miętowy
  • eukaliptusowy

W zależności od stężeń olejków w preparatach są one rekomendowane dla dzieci w różnym wieku. Większość repelentów naturalnych przeznaczonych jest dla dzieci od 3. roku życia, ale spotykane są także preparaty od 1. roku życia, 6. miesiąca życia, a nawet 1. miesiąca życia

Główną wadą stosowania olejków eterycznych jest niestety ich krótkotrwałe działanie oraz możliwość wystąpienia reakcji alergicznej i podrażnienia skóry. Oczywiście fakt, iż są to preparaty naturalne nie oznacza, że możemy je stosować bez ograniczeń, zwłaszcza u dzieci. 

Podsumowując, u dzieci poniżej 1. miesiąca życia nie stosujemy żadnych repelentów. Liczy się przede wszystkim profilaktyka taka jak odpowiednie zakrywanie ciała, stosowanie moskitier i ograniczenie możliwości kontaktu z owadami i kleszczami. Od 1. do 12. miesiąca życia stosujemy głównie moskitiery, odpowiednią odzież oraz w razie konieczności naturalne preparaty przeznaczone dla dzieci w tym wieku (zazwyczaj olejki), ale z umiarem oraz zgodnie z zaleceniami producenta! Od roczku możemy już znaleźć odpowiedni preparat z IR3535, a od 2. roku życia wybrać preparat z ikarydyną lub w przypadku wyraźnego zagrożenia – DEET. Pamiętajmy, aby kierować się zaleceniami producenta dotyczącymi stosowania danego preparatu u dzieci w określonym wieku oraz częstości jego użycia. 

Wakacyjna apteczka – czy o wszystkim pamiętasz?

Pobierz listę do wydrukowania

Checklista z wakacyjną apteczką

Źródła:  

  1. Koren G., Matsui D., Bailey B., DEET-based insect repellents: safety implications for children and pregnant and lactating women, CMAJ, 2003. 
  2. Insect repellents, https://www.canada.ca/en/health-canada/services/about-pesticides/insect-repellents.html#s8 (dostęp: 29.07.2020). 
  3. Kociołek-Balawejder E., Złocińska A., Środki odstraszające owady (insect repellents) w ochronie ludzi, Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Nauki Inżynierskie i Technologie, 2009. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Trimebutyna – w jaki sposób wpływa na pracę jelit?

Trimebutyna reguluje motorykę przewodu pokarmowego poprzez wpływ na pracę mięśni gładkich. W zależności od stanu czynnościowego przewodu pokarmowego łączy się…

Zobacz więcej

Tabletki antykoncepcyjne dla mężczyzn

Aktualnie trwają badania nad opracowaniem niehormonalnej tabletki antykoncepcyjnej dla mężczyzn. Substancja aktywna w tabletkach antykoncepcyjnych została przetestowana klinicznie na myszach.…

Zobacz więcej

Przygotowanie do testu antygenowego w aptece

Na badanie należy się stawić z dokumentem tożsamości ze zdjęciem. Usługa jest przewidziana dla osób dorosłych. Informacje o punktach, w których…

Zobacz więcej

Bezpłatne testy antygenowe w aptece

W ramach rozszerzania kompetencji farmaceutów i umożliwienia im prowadzenia opieki farmaceutycznej 21.01.2022 r. pojawiło się Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie…

Zobacz więcej

Szczepienia przeciw grypie w aptekach – o czym warto wiedzieć?

Pod koniec listopada 2021 roku Minister Zdrowia ogłosił, że szczepienia przeciwko grypie będą bezpłatne dla wszystkich osób pełnoletnich, nie tylko…

Zobacz więcej

Czwarty czynnik ryzyka ciężkiego przebiegu COVID-19

Polscy naukowcy odkryli gen odpowiedzialny za ciężki przebieg COVID-19. Dokonali tego badacze z Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku (UMB) pod kierownictwem…

Zobacz więcej

Przeziębienie czy COVID-19?

Pamiętaj, by przede wszystkim nie lekceważyć objawów chorobowych. Nawet gdy nie wydają się niezbyt nasilone – mogą zwiastować początek infekcji…

Zobacz więcej

Ważność UCC po szczepieniu preparatem Johnson&Johnson

Obecnie trwa akcja szczepień tzw. dawką przypominającą. Dawka ta wydłuża ważność certyfikatu covidowego o kolejny rok. Szczepienie przypominające jest przeznaczone…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz

Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)