10
03 marca 2021

Melisa – czy działa jedynie jako środek uspokajający?

Niejednokrotnie w momentach zdenerwowania zdarzyło nam się zaparzyć melisę. Sytuacje stresowe, wir pracy, szereg stawianych przed nami wymagań czy wyścig z czasem często dają nam się we znaki. Pomocna może okazać się melisa, która wykazuje właściwości uspokajające. Kiedy jeszcze warto ją zastosować?

Pochodzenie melisy 

Melisa lekarska (łac. Mellisa officinalis) należy do rodziny jasnotowatych (Lamiaceae). Jest byliną, występującą naturalnie w Europie Południowej, Azji i Afryce Północnej. W celach użytkowych i prozdrowotnych jest uprawiana na całym świecie.  

Surowiec farmaceutyczny stanowią liście melisy oraz ulistnione szczyty pędów zebrane przed kwitnieniem rośliny. Po zebraniu surowiec suszy się w cieniu, przy czym temperatura nie powinna być wyższa niż 35°C.  

Melisa – skład 

Surowiec farmaceutyczny w swym składzie zawiera: 

  • olejek eteryczny (zawartość waha się od 0,01 do 0,2%), którego głównymi składnikami są: cytral A i B, cytronelal, geraniol, linalol, β- kariofilen, germakren D, 
  • flawonoidy: kwercetyna, luteolina, apigenina, kemferol, 
  • kwasy fenolowe: nie więcej niż 6% kwasu rozmarynowego, kwas kawowy, kwas chlorogenowy, kwas ferulowy, 
  • triterpeny,  
  • garbniki.  

Ciekawostka: Powyższa kombinacja składników olejku eterycznego sprawia, iż zapach świeżo roztartych liści melisy przypomina zapach cytryny. Wysuszony surowiec traci tę właściwość. Dzięki temu melisa jest popularnie nazywana cytrynowym zielem. 

Melisa – właściwości 

Liść melisy wykazuje właściwości:  

  • uspokajające,  
  • rozkurczające,  
  • pobudzające wydzielanie soków trawiennych,  
  • zmniejszające stany zapalne,  
  • hamujące rozwój bakterii, grzybów, wirusów.  

Za dwa ostatnie odpowiedzialny jest głównie kwas rozmarynowy. Posiada on udowodnione naukowo działanie przeciwzapalne, antyoksydacyjne i przeciwnowotworowe (badania na myszach).  

Zastosowanie melisy 

Surowiec farmaceutyczny, jakim jest liść melisy, może być stosowany: 

  • w stanach nadpobudliwości nerwowej i rozdrażnienia, sytuacjach stresowych, trudnościach z zasypianiem, zaburzeniach snu, wspomagająco w depresji, 
  • w migrenach, bólach menstruacyjnych, 
  • przy przewlekłym zmęczeniu, 
  • w nerwicach serca (zaburzenia rytmu serca o podłożu stresowym), 
  • w skurczach mięśni gładkich, 
  • w zaburzeniach przewodu pokarmowego, które mają podłoże nerwicowe, 
  • w stanach zapalnych, zakażeniach.  

Wyciąg z liścia melisy znajdziemy w popularnych ziołowych mieszankach aptecznych (zarówno tych o statusie leku, jak i suplementu diety), np.: 

  • do zaparzenia,  
  • w tabletkach,  
  • w wyciągach płynnych.  

Surowiec ten jest także dostępny jako saszetki do zaparzenia. Zawierają one jedynie wyciąg z melisy i są zarejestrowane jako produkt leczniczy.  

Melisę używa się także w gastronomii. Jest świetnym składnikiem sałatek, który dzięki swojemu cytrynowemu smakowi, zastępuje trawę cytrynową. Melisa może być także wykorzystywana do produkcji likierów, nalewek i słodyczy. Poza tym jest rośliną miododajną, skąd wzięły się jej ludowe nazwy: pszczelnik czy rojownik. Dzięki temu jest chętnie zasiewana przez pszczelarzy przy pasiekach.  

Melisa – przeciwwskazania 

Melisa jest stosunkowo bezpiecznym surowcem. Stosowanie naparów bądź preparatów zawierających jej wyciągi jest przeciwwskazane w nielicznych przypadkach. Nie powinny ich stosować osoby uczulone na ten surowiec farmaceutyczny bądź jego składnik.  

Odstawienie preparatów z melisą jest zalecane przed zabiegami operacyjnymi, gdyż mogą potencjalnie wchodzić w interakcje z lekami podawanymi w czasie i po zabiegu.  

Melisa – działania niepożądane 

Jeśli chodzi o działania niepożądane, występują one niezwykle rzadko. Mogą być to nudności, wymioty, bóle brzucha, bóle i zawroty głowy. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Bisocard i Lokren – czy można je łączyć?

Nie należy stosować łącznie leków Bisocard i Lokren, ponieważ zawierają one substancje czynne o takim samym mechanizmie działania. Ich łączne…

Zobacz więcej

Zaburzenia rytmu dobowego podczas wakacyjnych podróży – jak sobie z nimi radzić?

Objawy tzw. jet lagu ustępują po pewnym czasie samoistnie. Można jednak ograniczyć lub nawet całkowicie zapobiec jego negatywnym skutkom. Pomocna…

Zobacz więcej

Jak stosować leki z bisakodylem?

W leczeniu zaparć leczeniem pierwszego rzutu są preparaty z błonnikiem, które zwiększają objętość mas kałowych oraz przyśpieszają pasaż. W przypadku…

Zobacz więcej

Jak odróżnić muchomora sromotnikowego od kani?

Muchomor sromotnikowy odpowiada za najczęstsze zatrucia grzybami w Polsce. Jest to bardzo niebezpieczny grzyb, który tak jak Pani wspomniała, może…

Zobacz więcej

Olej z wiesiołka a odbudowa warstwy lipidowej skóry

Olej z wiesiołka zawiera w swoim składzie nienasycone kwasy tłuszczowe omega-6 (takie jak gamma-linolenowy, linolenowy), fitosterole i witaminę E. Olej…

Zobacz więcej

Ostropest i inne zioła

Ostropestu nie powinno zalewać się wrzątkiem ze względu na degradację związków czynnych. W zasadzie żadnych ziół nie powinno się zalewać…

Zobacz więcej

Jak leczyć chroniczne zmęczenie?

Przede wszystkim powinna Pani udać się do lekarza rodzinnego w celu zdiagnozowania albo wyeliminowania chorób, których objawem mogłoby być chroniczne…

Zobacz więcej

Niewydolność serca a domowa tlenoterapia

W przypadku niewydolności serca bardzo prawdopodobnie organizm Pani mamy nie jest wystarczająco zaopatrywany w tlen. Warto wykonać badanie określające poziom…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz

Czytaj także
16 marca 2021 dr Ewa Fiedorowicz
26 lutego 2021 mgr farm. Dawid Wardecki
18 lutego 2019 Jakub Kurek
01 kwietnia 2021 mgr farm. Sebastian Cybulski
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)