Kategorie
Gemini.pl

Artykuły

X - Tydzień francuskich marek 10.06-16.06
X - Niezbędnik wakacyjny
X - Aurovitas Flexistav
X - Ukąszenia owadów
X - Zadbaj o swoje włosy
X - Zdrowie dziecka
3

Zespół Cotarda – przyczyny, objawy i leczenie

Słuchaj artykułu

Zespół Cotarda występuje w populacji rzadko i zwykle współtowarzyszy innym chorobom lub uszkodzeniom mózgu. Charakterystyczne dla tego schorzenia urojenia nihilistyczne i objawy negatywne powodują, że osobie dotkniętej tym zaburzeniem niezwykle trudno jest funkcjonować w społeczeństwie, a prawidłowe rozpoznanie i leczenie zespołu Cotarda często stanowi wyzwanie dla personelu medycznego.

Zespół Cotarda – przyczyny, objawy i leczenie

Zespół Cotarda – co to takiego? 

Nazwa zespołu pochodzi od nazwiska francuskiego neurologa Jules’a Cotarda, który jako pierwszy opisał to schorzenie w 1880 roku, jednak doniesienia o istnieniu tej przypadłości sięgają XVII wieku. Kobieta, której przypadek opisał lekarz sądziła, że nie posiada narządów, a pomimo to jest nieśmiertelna, bo została przeklęta. Twierdziła także, że nie odczuwa bólu. Inne osoby z tym zespołem zgłaszały wrażenie zanikania ciała i jego gnicia, poczucia nicości i pustki [1, 2]. 

Zespół Cotarda, zwany również złudzeniem negacji lub syndromem chodzącego trupa, to specyficzne, rzadko występujące schorzenie, dla którego charakterystyczne są urojenia nihilistyczne i zaburzone poczucie własnego ciała. Osoby dotknięte zespołem Cotarda mogą żyć w przeświadczeniu, że części ich ciała stopniowo zanikają, rozpadają się, że stracili oni swoje ciało. Człowiek, u którego pojawiły się symptomy zespołu Cotarda, jest przekonany o tym, że już nie żyje, jest martwy, odczuwa niepokój i poczucie winy. Uważa się za człowieka godnego potępienia [1, 3]. 

Symptomy zespołu Cotarda przeważnie współwystępują z depresją (ciężki epizod depresyjny, zaburzenia nastroju z towarzyszącymi objawami psychotycznymi) i zaburzeniami psychotycznymi (schizofrenia). Badacze postulują jednak, aby pomimo współwystępowania zespołu Cotarda z innymi zaburzeniami psychicznymi, traktować go jako osobne zaburzenie. Wynika to z faktu, że pojawiające się w jego przebiegu urojenia nihilistyczne oraz charakterystyczne zmiany w mózgu są wyjątkowe dla tej jednostki klinicznej i stanowią o jej odrębności od pozostałych zaburzeń psychicznych [1, 4]. 


Zdrowie i równowaga psychiczna
Ciesz się darmową dostawą przy zakupie wybranych produktów!

Zespół Cotarda – występowanie i objawy 

Objawy zespołu Cotarda mogą pojawić się u pacjentów psychiatrycznych cierpiących na zaburzenia nastroju czy zaburzenia psychotyczne, ale także u osób z krwiakiem podtwardówkowym, chorobą Parkinsona czy AIDS. Najwięcej przypadków obserwuje się u osób pomiędzy 40. a 55. rokiem życia. Zespół Cotarda częściej dotyka kobiet niż mężczyzn [1]. 

Zespół Cotarda nie został ujęty w klasyfikacjach medycznych, a więc jego objawy i kryteria rozpoznania zostały skonstruowane na podstawie opisów przypadków osób cierpiących na to zaburzenie i opisane w literaturze medycznej i psychologicznej.  

Do objawów zespołu Cotarda zalicza się [1, 3, 4]: 

  • urojenia nihilistyczne, czyli przekonanie o utracie ciała bądź jego części, przeświadczenie o byciu martwym, gnijącym czy pustym w środku (np. wrażenie braku wnętrzności, kończyn); 
  • uczucie niepokoju, poczucie winy, wrażenie bycia karanym przez los; 
  • obniżony nastrój, utratę poczucia przyjemności z życia i codziennych aktywności, odczuwanie braku sensu własnego istnienia; 
  • zaniedbywanie własnych potrzeb fizjologicznych osoba zmagająca się z tym zespołem sądzi, że skoro jest martwa, to jej ciało nie potrzebuje wody czy pożywienia, zaniedbana jest również higiena osobista; 
  • zahamowanie psychoruchowe lub nadmierną aktywność;  
  • zmniejszone odczuwanie bólu, skłonność do samookaleczeń i samouszkodzeń, próby samobójcze; 
  • przekonanie o własnej nieśmiertelności (myślenie „nic już mnie nie może zabić, bo i tak jestem martwy/a”). 

Zespół Cotarda – przyczyny 

Objawy zespołu Cotarda mogą pojawić się jako następstwo pierwotnie występujących zaburzeń, takich jak [1, 2, 4]: 

  • zaburzenia psychotyczne (schizofrenia),
  • zaburzenia afektywne (ChAD),
  • krwiak podtwardówkowy,
  • stwardnienie rozsiane,
  • uszkodzenie płata ciemieniowego oraz obszaru czołowego mózgu, zmiany w płacie skroniowym,
  • AIDS,
  • choroba Parkinsona,
  • udar mózgu. 

Na rozwój zespołu Cotarda wpływ mogą mieć również: 

  • infekcje
  • stosowanie niektórych leków (np. acyklowiru, kortykosteroidów, amantadyny); 
  • odwodnienie i związane z nim obniżenie poziomu sodu w organizmie [1]. 

Zespół Cotarda rozpoznanie i leczenie 

Zespół Cotarda nie jest schorzeniem występującym często w populacji, a jego symptomy mogą przypominać objawy wytwórcze i negatywne w zaburzeniach psychotycznych i afektywnych. Dlatego jego prawidłowe rozpoznanie może ulec znacznemu opóźnieniu. Leczenie farmakologiczne opiera się przede wszystkim na lekach poprawiających i stabilizujących nastrój oraz na lekach antypsychotycznych. W leczeniu stosowana jest także psychoterapia. Jeśli zespół Cotarda nie występuje jako samodzielna jednostka kliniczna u pacjenta, to wdraża się leczenie przyczynowe, czyli leczenie polegające na usunięciu pierwotnej przyczyny (np. depresji, schizofrenii, krwiaka podtwardówkowego) [1, 2, 3]. 

Osoby z zespołem Cotarda mogą okaleczać się i podejmować próby samobójcze. Dlatego ważne jest jak najszybsze rozpoznanie zaburzenia i jego leczenie. 

Przeczytaj również:
Objawy psychotyczne u chorych na depresję


Źródła
Zwiń
Rozwiń

Źródła: 

  1. Leis K., Gapska D., Aleksiewicz T. i wsp., Cotard’s syndrome – A review, Psychiatria i Psychologia Kliniczna 2018; 18: 320-324.  
  2. http://neuropsychologia.org/zespol-cotarda. 
  3. He L., Hao Q., Wang Q., Cotard’s Syndrome: A Detailed Description of the Stages, Medical Science Case Reports 2018; 5: 27-30. 
  4. Ramirez-Bermudez J. i wsp., Cotard Syndrome in Neurological and Psychiatric Patients, The Journal od Neuropsychiatry and Clinical Neurosciences 2010; 22: 409-416. 
Daj nam znać, co myślisz o tym artykule

Wpisz swój komentarz...
Imię

Masz pytanie, szukasz porady?
Jeśli szukasz darmowej porady w zakresie zdrowia oraz przyjmowania leków lub suplementów diety, chętnie odpowiemy na Twoje pytanie.
Zapytaj farmaceutę