8
28 października 2020

Rozszerzanie diety malucha – co mama i tata wiedzieć powinni?

Schematy żywienia niemowląt zmieniły się i obecnie nie mamy już do czynienia z podziałem na komponowanie odrębnych diet w zależności od sposobu karmienia (piersią lub mlekiem modyfikowanym) w pierwszych 6. miesiącach życia. Ilość spożywanego mleka jest zależna od zapotrzebowania niemowlęcia. Mlekiem (niezależnie od jego rodzaju) karmi się wówczas, gdy dziecko tego oczekuje, czyli na żądanie. Światowa Organizacja Zdrowia zaleca, by każde dziecko karmić piersią przez co najmniej rok. Tymczasem w Polsce tylko 4% niemowląt w 6. miesiącu życia jest karmionych wyłącznie piersią.  

Zbyt wczesne rozszerzanie diety może zakończyć się kolkami, bólami brzucha, biegunkami, alergiami i złym bilansem wagi, a nawet opóźniać rozwój malucha. 

Dlaczego temat diety niemowlęcia budzi tak wiele kontrowersji?  

W rozwoju organizmu występują tzw. krytyczne okresy, podczas których można programować metabolizm za pomocą odpowiedniego odżywiania. Oznacza to, że niektóre elementy diety, np. białko lub dobre kwasy tłuszczowe pochodzące z diety, programują organizm dziecka, oddziałując na jego stan zdrowia. Programowanie metabolizmu we wczesnym dzieciństwie to czas kształtowania różnych mechanizmów regulujących funkcjonowanie organów wewnętrznych i osi hormonalnych na całe późniejsze życie. 

O czym należy pamiętać? 

Przede wszystkim o tym, że dziecko to nie mały dorosły. Odróżniają go: 

  • inna kompozycja ciała, 
  • niedojrzałość fizjologiczna, 
  • niedojrzałość mózgu, 
  • inny metabolizm, 
  • inna wrażliwość na pokarmy, 
  • inne wymagania żywieniowe. 

Co jest najważniejsze?  

Gęstość odżywcza proponowanych dziecku posiłków.  

Powinna ona wynosić co najmniej 69 kcal/100 g. Nawet jeśli rodzice traktują dany posiłek jako przekąskę, to nigdy nie powinna ona być niższa.  

Ważna jest także ilość posiłków uzupełniających, a mianowicie:  

Dziecko w wieku: 

  • 6-8 msc. – 2-3 posiłki uzupełniające dziennie, 
  • 9-11 msc. – 3-4 posiłki uzupełniające dziennie, 
  • 12-24 msc. – 3-4 posiłki uzupełniające dziennie. 

Dodatkowo można podać 1-2 przekąski odżywcze. 

Nie każdy maluch opanowuje dobry wzorzec pełnego zakresu umiejętności jedzenia, jeśli rodzice zdecydowali się na wdrożenie metody BLW (baby lead weaning) już od 6. miesiąca jego życia, pomijając tym samym etap karmienia łyżeczką. Nabywanie  umiejętności samodzielnego jedzenia przebiega indywidualnie. Badania pokazały, że dzieci potrafią posługiwać się palcami, by efektywnie zagarnąć jedzenie najczęściej dopiero w wieku dziewięciu miesięcy, a przełykać twarde pokarmy bez dławienia się około 1. roku życia.  

Biorąc pod uwagę powyższe informacje, rodzice nie powinni podchodzić radykalnie do rozszerzania diety dziecka, a dostosowywać sposób karmienia do kompetencji swojego maluszka. Fundamentem każdej dobrze zbilansowanej diety jest jej różnorodność. Jeśli mama decyduje się zakończyć karmienie piersią, a dziecko ma mniej niż 12 miesięcy, wtedy bez wątpienia należy zastąpić pokarm mamymlekiem modyfikowanym – zgodnie z zasadą, że do ukończenia pierwszego roku życia to właśnie mleko jest podstawą żywienia dziecka

Kiedy maluch opanuje ściąganie pokarmu z łyżeczki. Należy go tylko zachęcać do samodzielnego jedzenia. Zadaniem rodziców jest obserwacja i właściwe odczytywanie sygnałów głodu i sytości dziecka. Najbardziej pożądanym podejściem jest metoda responsywna, w której rodzic decyduje, gdzie, kiedy i co maluch będzie jadł, a on sam może decydować, czy zje podany mu posiłek i w jakiej ilości. Cennym doświadczeniem jest możliwość dotykania posiłku rączką i nie warto tego zabraniać, bo w ten sposób maluch uczy się oceniać, co nadaje się do zjedzenia, a co nie.  

Źródła:

  1. Sokal A. i wsp., Wprowadzanie pokarmów uzupełniających do diety niemowlęcia, Standardy Medyczne/Pediatria, 2018, 15, 425-431 
  2. Szajewska H. i wsp., Zasady żywienia zdrowych niemowląt. Zalecenia PTGHiŻD. Pediatria, 2014, 11.3 321-338. 
  3. Cameron SL, Heath AL, Taylor RW. How feasible is Baby-led Weaning as an approach to infant feeding? A review of the evidence. Nutrients 2012;4:1575-609. 
  4. Szajewska H. i wsp., Zasady żywienia zdrowych niemowląt. Zalecenia PTGHiŻD. Pediatria, 2014, 11.3 321-338. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Jak przechowywać pokarm kobiecy?

Mleko matki to najlepszy pokarm dla noworodka i niemowlęcia, który zaspokaja w pełni jego potrzeby żywieniowe przez pierwsze 6 miesięcy…

Zobacz więcej

Czy szczepienie przeciw rotawirusom jest obowiązkowe?

Od 2021 roku szczepionka przeciwko rotawirusom została wprowadzona do Programu Szczepień Ochronnych jako pozycja obowiązkowa. Bezpłatne szczepienie obejmie dzieci urodzone po 31 grudnia…

Zobacz więcej

Ile witaminy D3 dla niemowlaka od 6. miesiąca?

Według najnowszych wytycznych z 2018 r. dawka witaminy D3 dla dziecka, jaką należy podać od 6 miesiąca życia do 1…

Zobacz więcej

Wpływ zmiany smoczka na ilość wypijanego mleka

Pani Wioleto, być może faktycznie to smoczek powoduje, że dziecko pije mniejsze ilości, a częściej. Jeden jak i drugi model…

Zobacz więcej

Olej z czarnuszki a laktacja

Olej z czarnuszki słynie z wielu właściwości zdrowotnych. Wykazuje m.in. działanie: przeciwzapalne, przeciwbólowe, antynowotworowe, antywrzodowe, przeciwalergiczne. Stosowany zewnętrznie radzi sobie…

Zobacz więcej

Ibuprofen a karmienie piersią

Ibuprofen zaliczany jest do leków najbezpieczniejszych w trakcie laktacji. Można go zastosować w dawkach 200-400 mg, ale nie więcej niż…

Zobacz więcej

Jak często kąpać niemowlaka?

Skóra niemowlaka jest bardzo delikatna oraz szczególnie narażona na wysuszanie i podrażnienie nawet najdelikatniejszymi środkami myjącymi. Zalecenia, co do częstotliwości…

Zobacz więcej

Czy laktator posiada gwarancję producenta?

Laktatory, jak każde inne urządzenia, powinny posiadać gwarancję producenta. Zwykle jest ona udzielona na 2 lub 3 lata. Jej długość…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz

Czytaj także
27 listopada 2018 Poradnik Gemini
30 kwietnia 2021 mgr Katarzyna Jaśkiewicz
30 kwietnia 2021 mgr farm. Marta Junowicz
29 kwietnia 2021 mgr Ewa Lisius
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)