4
05 listopada 2021

Skóra nadwrażliwa – jak prawidłowo ją pielęgnować?

Skóra ultrawrażliwa, opisywana również jako bardzo wrażliwa, nadwrażliwa, nietolerancyjna albo reaktywna, to problem, który może utrudnić codzienne funkcjonowanie. Definiuje się ją jako subiektywne odczucie, które często jest objawem towarzyszącym innym schorzeniom.  W związku z tym przy szczególnie dokuczliwej nadwrażliwości skóry na bodźce zewnętrzne, takie jak: zmiany temperatury, długie przebywanie na słońcu czy reakcje po zastosowaniu niektórych kosmetyków, warto skonsultować się z lekarzem. Poza tym warto wprowadzić zasady odpowiedniej pielęgnacji.

Kobieta trzyma w ręku krem

Kosmetyki do pielęgnacji twarzy

Czy nadwrażliwość skóry może pojawić się u każdego? 

Szacuje się, że skóra wrażliwa występuje u 36-56% populacji ogólnej.  Niektóre źródła wskazują nawet na wyższe dane – 60-70% w populacji kobiet i 50-60% w populacji mężczyzn. Epidemiolodzy nie są w stanie podać konkretnej liczby przypadków ze względu na brak ujednoliconych metod diagnozowania symptomu skóry wrażliwej – do tej pory skóra wrażliwa i nadwrażliwa jest weryfikowana wyłącznie na podstawie subiektywnych odczuć i deklarowanych przez pacjenta reakcji. Może pojawiać się okresowo na różnych etapach życia zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn. Czasami jest objawem towarzyszącym jednostkom chorobowym, takim jak atopowe zapalenie skóry, wyprysk kontaktowy, trądzik różowaty czy pokrzywka.  

Jest to subiektywne odczucie, dlatego nie ma możliwości dokonania dokładnych pomiarów, które potwierdziłyby lub wykluczyły nadwrażliwość skóry.  

Jeśli nie masz pewności, czy Twoja skóra jest wrażliwa, zwróć uwagę na to, jak reaguje na działanie czynników środowiskowych. Czy nagłe zmiany temperatury, wilgotności albo zastosowanie niektórych kosmetyków skutkują u Ciebie uczuciem ściągnięcia, kłucia, mrowienia, pieczenia, bolesności lub swędzenia skóry? Jeśli Twoja skóra łatwo ulega podrażnieniom takim jak zaczerwienianie, rumień lub delikatne powierzchowne złuszczanie naskórka lub powstają na niej drobne grudki zapalne, być może warto zastanowić się nad włączeniem do codziennej rutyny kosmetyków przeznaczonych do cery ultrawrażliwej. 

Dlaczego skóra wrażliwa to problem częściej pojawiający się u kobiet? 

Wszystkiemu winny jest… testosteron! U mężczyzn, u których poziom tego hormonu jest nieporównywalnie wyższy, testosteron powoduje zwiększoną grubość skóry i lepiej funkcjonujące gruczoły łojowe. Hormony z grupy androgenów powodują stymulację sebocytów (komórek łojowych) i produkcję sebum, które jest swojego rodzaju czynnikiem zabezpieczającym i uszczelniającym korneocyty budujące warstwę rogową. Dzięki temu bariera skórna jest mniej przepuszczalna dla patogenów i substancji chemicznych, a tym samym – mniej wrażliwa na czynniki zewnętrzne. 

Co ciekawe, mimo że do tej pory nie wykazano dowodów naukowych na związek z zaburzeniami hormonalnymi, część kobiet odczuwa nadwrażliwość skóry w okresie okołomiesiączkowym lub okołomenopauzalnym. Kobiety też znacznie częściej narażone są na nadmierny kontakt ze środkami chemicznymi służącymi do czyszczenia mieszkań, co po jakimś czasie może prowadzić do zaburzeń funkcjonowania naskórka i objawów nadwrażliwości skóry. 

Potrzeby skóry nadwrażliwej  

Dobrą wiadomością jest to, że skóra wrażliwa nie wymaga specjalistycznego leczenia, a zastosowanie odpowiedniej pielęgnacji może znacząco poprawić jej kondycję. 

Przede wszystkim należy unikać czynników, które mogą zaostrzać objawy pojawiające się na skórze wrażliwej. Najczęściej wymienianymi jest nadmierna ekspozycja na słońce lub mróz oraz gwałtowne zmiany temperatury. Kąpiel w gorącej wodzie może powodować wypłukiwanie naturalnych lipidów występujących w naskórku.  

Ponadto podczas zakupu kosmetyków warto zwracać uwagę na ich skład. Każdy z nas może wykazywać wrażliwość na inne składniki, ale ogólnie zaleca się unikanie konserwantów, barwników i alkoholu. Nie powinno się także myć twarzy przy użyciu wyłącznie wody – może to wpływać na pH naskórka i nadmiernie go wysuszać. Kolejnym dobrym krokiem jest rezygnacja z tradycyjnych mydeł i silnie ścierających peelingów. Nadreaktywność skóry można bowiem łatwo wywołać poprzez mocne pocieranie. 

Kosmetyki odpowiednie dla cery nadwrażliwej 

Należy zdawać sobie sprawę, że część powszechnie stosowanych składników aktywnych, które poprawiają stan skóry osób bez nadreaktywności, w dużych stężeniach może wywoływać reakcje skórne. Do tej grupy zaliczamy przede wszystkim retinol, kwasy owocowe, witaminę C oraz alkohol, ale kluczem do odpowiedniej pielęgnacji jest poznanie własnej skóry i unikanie tego, na co reaguje ona rumieniem, łuszczeniem, swędzeniem czy wysypką. 

Jakie składniki warto włączyć do codziennej pielęgnacji cery ultrawrażliwej? 

Kwas hialuronowy 

Skóra wrażliwa bardzo często – choć nie zawsze – jest skórą suchą. Kwas hialuronowy i jego pochodne są dobrze poznanymi i powszechnie stosowanymi w kosmetyce substancjami nawilżającymi. Jednak różne formy mają odmienną siłę działania – w pielęgnacji skóry suchej i wrażliwej najlepiej sprawdzą się cząsteczki kwasu hialuronowego zamknięte w mikrosferach, co zapewni ich absorbcję do głębszych warstw naskórka, zapewniając optymalne nawilżenie. 

Polisacharydy 

Kolejną substancją, która zapewni odpowiedni poziom nawilżenia naskórka i zmniejszy przeznaskórkową utratę wody (tzw. TEWL, z ang. transepidermal water loss), są pochodne sacharozy. Mechanizm działania sacharydów jest oparty na ograniczaniu dyfuzji i odparowywaniu wody, co czyni je silnym sprzymierzeńcem w walce o nawilżenie. W składzie produktu warto poszukać składnika o nazwie „bio-sacharyd”. 

 Aqua Calcis i woda z głębin morza  

U niektórych osób z cerą ultrawrażliwą reakcja może pojawić się nawet po kontakcie z… wodą. Dlatego dobrym wyborem są kosmetyki, które zawierają wodę o właściwościach kojących, najlepiej bogatą w minerały, które dodatkowo będą przyswajalne przez naskórek. Wśród składników kosmetyków dla cery ultrawrażliwej warto poszukać takich nazw jak „aqua calcis” (czyli farmakopealna woda wapienna) czy „morska woda głębinowa”. Sprawdzą się one szczególnie dobrze w łagodzeniu istniejących podrażnień i zapobieganiu powstawania nowych.  

Filtry przeciwsłoneczne 

Podstawą pielęgnacji skóry wrażliwej nie tylko latem są odpowiednio dobrane filtry przeciwsłoneczne. Zapewniają one ochronę przed fotostarzeniem i uszkodzeniami komórek naskórka, które nasilają objawy nadreaktywności. W przypadku cery ultrawrażliwej dobrze jest ograniczyć nakładanie kolejnych warstw kosmetyku – najlepiej wybrać krem na dzień, który będzie jednocześnie nawilżał skórę i chronił ją przed promieniami słonecznymi. 

Źródła: 

  • Do L.H.D., Azizi N., Maibach H. Sensitive Skin Syndrome: An Update. Am J Clin Dermatol. 2020 Jun;21(3):401-409. 
  • O’Keede Osborn C., Cobb C. What Causes Sensitive Skin and How Can I Care for It? Healthline, dostęp on-line dnia 3.08.2021.https://www.healthline.com/health/skin-disorders/sensitive-skin  
  • Wojciech Noszczyk. Chirurgia. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2007. 
  • W.H.C. Burgdorf, G. Plewig, H.H. Wolff, M. Landthaler. Braun-Falco Dermatologia. Lublin: Wydawnictwo Czelej, 2017. 
  • Misery L. et al. Special Interest Group on sensitive skin of the International Forum for the Study of Itch (ISFI). Pathophysiology and management of sensitive skin: position paper from the special interest group on sensitive skin of the International Forum for the Study of Itch (IFSI). J Eur Acad Dermatol Venereol. 2020 Feb;34(2):222-229. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Jakie składniki kremu dla kobiety 60+?

Pani Dominiko, dla kobiety w wieku 60+ warto wybrać kremy, które będą zwiększać gęstość skóry. Charakteryzują się one wzmacnianiem ochronnej…

Zobacz więcej

Oleje do skóry tłustej i mieszanej

Do cery tłustej i mieszanej doskonale sprawdzają się oleje: jojoba, z czarnuszki, arganowy, lniany, z pestek malin, z wiesiołka, konopny.…

Zobacz więcej

Co na przebarwienia skóry i blizny?

Przede wszystkim radziłabym udać się do specjalisty, lekarza dermatologa lub do kliniki medycyny estetycznej. Określą oni przyczynę złego stanu Pani…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz

Kobieta trzyma w ręku krem

Kosmetyki do pielęgnacji twarzy

Czytaj także
16 lipca 2021 mgr farm. Natalia Sadowska
20 grudnia 2018 mgr farm. Magda Jabłonowska
23 grudnia 2019 mgr farm. Marta Grabowska
06 maja 2020 Aleksandra Maliszewska
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)