Płyn Lugola. Co to jest, do czego służy i czy jest bezpieczny?

Co to jest płyn Lugola? 

Płyn Lugola (łac. Iodi solutio aquosa) to wodny roztwór jodu w jodku potasu.

Płyn Lugola – skład 

Substancjami czynnymi są jod i jodek potasu. W 1 g tego leku znajduje się 10 mg jodu, 20 mg jodku potasu i substancje pomocnicze – glicerol 99,5% i woda oczyszczona. Preparat nie zawiera alkoholu i jest dostępny w aptece bez recepty. 

Płyn Lugola – kolor 

Płyn Lugola to ciecz o ciemnożółtym lub brunatnym kolorze. Musi być przechowywany w ciemnych buteleczkach w temperaturze pokojowej. Płyn Lugola trzymaj poza zasięgiem dzieci. 

Czytaj też:
Nadczynność tarczycy – objawy, przyczyny i leczenie

Czy płyn Lugola nadaje się do picia?

Płyn Lugola dostępny w aptekach jest preparatem przeznaczonym do użytku zewnętrznego, a więc na skórę lub błony śluzowe. Jest to produkt nieoczyszczony i nie nadaje się do bezpośredniego spożycia. Płyn Lugola stosowany do picia może być niebezpieczny dla zdrowia. Jod w dużych dawkach może doprowadzić do rozwinięcia się nadczynności tarczycy, a także innych poważnych dolegliwości zdrowotnych. Płyn Lugola do picia może powodować zaburzenia żołądkowo-jelitowe i alergie.

Płyn Lugola przeznaczony do wypicia zaleca bezpośrednio lekarz, przypisując go na recepcie. Za jego prawidłowe przygotowanie odpowiada farmaceuta w aptece. 

Jakie zastosowanie i właściwości ma płyn Lugola?

Płyn Lugola na skórę 

Płyn Lugola służy do odkażania niedużych ran, otarć naskórka czy drobnych zadrapań. Ponadto wykazuje działanie: 

• antyseptyczne, 
• grzybobójcze, 
• bakteriobójcze, 
• wirusobójcze. 

Zmienione chorobowo miejsce przemyj nasączonym jałowym gazikiem. Pamiętaj, że nierozcieńczonego płynu nie wolno stosować na oparzenia i otwarte rany. 

Płyn Lugola do płukania gardła 

Rozcieńczony płyn Lugola służy jako antyseptyk do płukania gardła, a także do pędzlowania migdałków. W pierwszym przypadku zastosuj 10 kropli roztworu, rozcieńczając je w szklance przegotowanej wody. Natomiast w przypadku pędzlowania migdałków preparat rozcieńcz gliceryną. Nie połykaj roztworu.

Płyn Lugola a jodyna 

Płyn Lugola często mylony jest z mającą podobne wskazania jodyną. Między tymi dwoma preparatami istnieje zasadnicza różnica. Jodyna to 3% roztwór spirytusowy jodu w jodku potasu. Nie da się z niej sporządzić płynu Lugola.

Spożywanie jodyny, a zwłaszcza podawanie jej dzieciom jest niebezpieczne i może zakończyć się poważnymi konsekwencjami zdrowotnymi. 

Jakie skutki uboczne może powodować płyn Lugola?

Należy unikać długotrwałego stosowania płynu Lugola.

Leki zawierające w swoim składzie jod mogą wywołać nadczynność tarczycy, trądzik jodowy, który jest oporny na leczenie, a także różnego rodzaju alergie miejscowe lub uogólnione.

Nieuzasadnione spożywanie płynu Lugola może pogorszyć przebieg niedoczynności tarczycy lub rozwinąć nadczynność tarczycy. Ponadto u osób nadwrażliwych na jod dość często może wystąpić podrażnienie błony śluzowej jamy ustnej i zapalenie skóry objawiające się świądem, nadżerkami czy pęcherzykami. 

Czy można stosować płyn Lugola w ciąży?

Kobiety w ciąży powinny unikać płynu Lugola. Jod może powodować powstanie wola u noworodka. Płyn Lugola nie może być również podawany noworodkom i niemowlętom, ponieważ może wywołać u nich kwasicę metaboliczną i niedoczynność tarczycy.

Pamiętaj, że samodzielne stosowanie preparatów zawierających w swoim składzie jod może być niebezpieczne dla zdrowia. Przed ich zastosowaniem skonsultuj się z lekarzem, który na podstawie badań i oceny parametrów zdrowia zaleci ewentualne zastosowanie płynu Lugola. 

FAQ – Najczęściej zadawane pytania o płyn Lugola

Do czego służy płyn Lugola?

Płyn Lugola jest preparatem zawierającym jod i jodek potasu. Stosuje się go przede wszystkim jako środek antyseptyczny do odkażania skóry i błon śluzowych. W określonych sytuacjach medycznych może być również wykorzystywany w diagnostyce oraz do ochrony tarczycy przed wychwytem promieniotwórczego jodu.

Czy płyn Lugola pomaga na tarczycę?

Płyn Lugola nie jest lekiem stosowanym rutynowo w leczeniu większości chorób tarczycy. Preparaty zawierające jod mogą być wykorzystywane wyłącznie w określonych sytuacjach medycznych i powinny być stosowane zgodnie z zaleceniami lekarza.

Czy płyn Lugola można stosować przy niedoczynności tarczycy?

Nie każda niedoczynność tarczycy wynika z niedoboru jodu. W wielu przypadkach dodatkowa podaż jodu nie przynosi korzyści, a nawet może pogorszyć przebieg choroby. O ewentualnym stosowaniu preparatów zawierających jod powinien decydować lekarz.

Czy płyn Lugola można stosować przy chorobie Hashimoto?

Osoby z Hashimoto powinny zachować szczególną ostrożność przy stosowaniu preparatów zawierających jod. Nadmierna podaż tego pierwiastka może wpływać na przebieg choroby, dlatego decyzję o suplementacji należy skonsultować z lekarzem.

Czy płyn Lugola uzupełnia niedobór jodu?

Płyn Lugola nie powinien być stosowany jako sposób na samodzielne uzupełnianie niedoboru jodu. W przypadku podejrzenia niedoboru warto skonsultować się z lekarzem, który oceni, czy suplementacja jest potrzebna i w jakiej formie powinna być prowadzona.

Czy nadmiar jodu może szkodzić?

Tak. Zarówno niedobór, jak i nadmiar jodu mogą zaburzać pracę tarczycy. Długotrwałe przyjmowanie zbyt dużych ilości jodu może prowadzić m.in. do nadczynności lub niedoczynności tarczycy.

Czy płyn Lugola chroni przed skutkami awarii elektrowni jądrowej?

Nie. Preparaty zawierające jod mogą jedynie ograniczać wychwyt promieniotwórczego jodu przez tarczycę. Nie chronią przed innymi izotopami promieniotwórczymi ani przed samym promieniowaniem.

Przeczytaj również:
Jodek potasu. Dawkowanie podczas zagrożenia promieniowaniem