86
16 lipca 2019

Przepuklina pachwinowa – co warto o niej wiedzieć?

Przepuklina pachwinowa należy do grupy przepuklin zewnętrznych. Oznacza to, że narządy jamy brzusznej wydostają się przez szczeliny w obrębie mięśni lub więzadeł poza swoje fizjologiczne ułożenie w jamie brzusznej, tworząc wizualne i wyczuwalne wybrzuszenie. Przepuklina pachwinowa, obok przepukliny udowej i pępkowej, stanowi jedną z najczęstszych lokalizacji tego typu dolegliwości.

Z czego składa się przepuklina?

Na każdą przepuklinę, niezależnie od jej rodzaju, składają się 3 elementy: 

  • wrota przepukliny – w tym przypadku kanał pachwinowy, 
  • worek przepuklinowy – czyli uchyłek otrzewnej, do którego wydostają się trzewia, 
  • treść przepuklinowa – zawartość, którą mogą stanowić jelito cienkie, jelito grube, a nawet macica.

Rodzaje przepuklin pachwinowych

Wyróżniamy dwa rodzaje przepuklin pachwinowych:

  • przepuklina skośna – swoje źródło ma w pierścieniu głębokim; kanałem przepukliny jest kanał pachwinowy, natomiast ujście znajduje się w okolicach moszny, w tzw. pierścieniu powierzchniowym,
  • przepuklina prosta – w przeciwieństwie do przepukliny skośnej, nie przechodzi przez kanał pachwinowy, lecz bezpośrednio z jamy brzusznej; jej ujście również znajduje się w okolicy moszny.

Pomimo różnic anatomicznych, leczenie obu rodzajów przepukliny pachwinowej jest podobne.

O stopniu zaawansowania przepukliny może świadczyć jej odprowadzalność. Gdy treść przepukliny jest możliwa do cofnięcia do jamy brzusznej, mamy do czynienia z przepukliną odprowadzalną. W sytuacji, gdy dochodzi do nadmiernego rozrostu jej rozmiarów, bądź pojawiają się zrosty jelita ze ścianą worka przepuklinowego, przepuklina staje się nieodprowadzalna. 

Częstość występowania przepukliny pachwinowej

Szacuje się, że przepukliny jamy brzusznej dotyczą ok. 5% całej populacji, przy czym przeważają przepukliny pachwinowe. Występują one 25 razy częściej u mężczyzn niż u kobiet. Niezależnie od płci, dominuje występowanie przepukliny skośnej. Zarówno przepukliny pachwinowe, jak i udowe, zdecydowanie częściej uwypuklają się po stronie prawej. Związane jest to z życiem płodowym, w czasie którego może nastąpić opóźniony zanik wyrostka pochwowego otrzewnej po zstąpieniu prawego jądra do moszny. Ryzyko powstania przepukliny, a także możliwość jej uwięźnięcia wzrasta wraz z wiekiem. Warto wiedzieć, że u mężczyzn obecność przepukliny pachwinowej jest istotnym czynnikiem ryzyka nietrzymania moczu w przyszłości. 

Mężczyzna z przepukliną pachwinową

Czynniki ryzyka i mechanizm powstawania przepukliny pachwinowej

Do wyłonienia się przepukliny dochodzi w momencie wzrostu ciśnienia wewnątrz jamy brzusznej. Mają na to wpływ:

  • chroniczny kaszel,
  • problemy urologiczne, 
  • przewlekłe zaparcia
  • ciężka praca fizyczna. 

Do wyłonienia przepukliny może również predysponować ciąża, a także operacje w obrębie jamy brzusznej. Czynnikiem ryzyka, który przyczynia się do powstania przepukliny, jest osłabienie mięśni jamy brzusznej, które może nastąpić na skutek zaburzeń genetycznych lub w wyniku prowadzenia siedzącego trybu życia.

Powikłania nieleczonej przepukliny pachwinowej

Do najczęstszych powikłań należą stany zapalne oraz powstawanie zrostów uniemożliwiających jej odprowadzenie, jednak najbardziej niebezpiecznym powikłaniem przepukliny jest jej uwięźnięcie. 

Do uwięźnięcia przepukliny dochodzi wówczas, gdy zacisną się treści przepuklinowe wewnątrz pierścienia, co prowadzi do zaburzenia krążenia i nieprawidłowości w przemieszczaniu się treści kałowej. Objawem uwięźnięcia przepukliny jest gwałtowny ból i napięcie w obrębie brzucha. Pojawiają się zaparcia, nudności i wymioty, narasta również wzdęcie. Uwięźnięcie przepukliny stanowi poważne zagrożenie życia i wymaga leczenia operacyjnego. Brak leczenia może doprowadzić do zgonu spowodowanego zatruciem, zapaleniem otrzewnej lub zapaleniem płuc.

Sposoby leczenia przepukliny pachwinowej

Leczenie zachowawcze

Na rynku dostępne są ochronne pasy i majtki przepuklinowe z pelotami jedno- lub obustronnymi. Dostosowuje się je do obwodu bioder. Stosuje się je wyłącznie w przepuklinach odprowadzanych, niekiedy jako ochronę blizny po zabiegach operacyjnych lub u pacjentów, którzy z różnych powodów nie mogą zostać poddani operacji. U ok. 30% chorych udaje się uzyskać kontrolę nad przepukliną przy tego typu rozwiązaniom. 

Leczenie operacyjne

Przepuklina nie zanika samoistnie. Ze względu na jej naturalny rozrost i ryzyko wystąpienia powikłań, zaleca się leczenie operacyjne. Niegdyś stosowano rekonstrukcję z tkanek własnych, dziś stosuje się wszczepienie siatki syntetycznej, która zabezpiecza narządy przed przemieszczeniem oraz uwypukleniem poza jamę brzuszną. Wyróżnia się 3 główne metody operacyjne:

    1. Zabiegi napięciowe – ze względu na duży odsetek nawrotów nie są już wykonywane. Wyjątkowo stosowane są w sytuacji uwięźnięcia przepukliny, gdy konieczna jest resekcja jelita, a siatki są przeciwwskazane. 
    2. Metody beznapięciowe – zostały spopularyzowane w latach 80’ przez Lichtensteina. Zabieg polegał na umieszczeniu siatki w kanale pachwinowym, dzięki czemu udało się zmniejszyć napięcie w operowanym miejscu, które wcześniej było głównym powodem nawrotów. Z czasem metoda ta uległa modyfikacjom i dziś najczęściej stosowanymi technikami są metoda „korka i łaty” (plug-and-patch) i metoda „kanapki” (PHS). Dobór metody operacyjnej zależy od wielkości, umiejscowienia i stadium zaawansowania przepukliny.
    3. Techniki laparoskopowe – zabiegi z wykorzystaniem dostępu laparoskopowego również bazują na beznapięciowych metodach leczenia. Zaletami operacji laparoskopowych są: szybszy powrót do aktywności po wykonanym zabiegu, mniejsze dolegliwości bólowe i mniejsze występowanie zakażeń w operowanej okolicy. Ze względu na większe koszta wykonania zabiegu i trudności techniczne, wykonuje się go w przypadku przepuklin obustronnych i nawrotowych.

Przepukliny pachwinowe stanowią blisko 70% wszystkich przepuklin jamy brzusznej. Choć nie muszą powodować dolegliwości bólowych, stanowią dyskomfort dla pacjenta, a wraz z upływem czasu, zwiększa się objętość uwypuklenia. Współczesne leczenie operacyjne charakteryzuje się niskim odsetkiem powikłań, dlatego zaleca się je wszystkim chorym w celu poprawy jakości życia.

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Czwarty czynnik ryzyka ciężkiego przebiegu COVID-19

Polscy naukowcy odkryli gen odpowiedzialny za ciężki przebieg COVID-19. Dokonali tego badacze z Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku (UMB) pod kierownictwem…

Zobacz więcej

Przeziębienie czy COVID-19?

Pamiętaj, by przede wszystkim nie lekceważyć objawów chorobowych. Nawet gdy nie wydają się niezbyt nasilone – mogą zwiastować początek infekcji…

Zobacz więcej

Ważność UCC po szczepieniu preparatem Johnson&Johnson

Obecnie trwa akcja szczepień tzw. dawką przypominającą. Dawka ta wydłuża ważność certyfikatu covidowego o kolejny rok. Szczepienie przypominające jest przeznaczone…

Zobacz więcej

Certyfikat covidowy – co się zmieniło?

Od 1 lutego 2022 roku UCC (Unijne cyfrowe zaświadczenie COVID) służące do celów podróży po krajach należących do Unii Europejskiej…

Zobacz więcej

Jak przechowywać pokarm kobiecy?

Mleko matki to najlepszy pokarm dla noworodka i niemowlęcia, który zaspokaja w pełni jego potrzeby żywieniowe przez pierwsze 6 miesięcy…

Zobacz więcej

Czy należy unikać owoców podczas odchudzania?

Świeże owoce są ważnym składnikiem zdrowej i urozmaiconej diety. Są niskokaloryczne, sycące, jak również bogate w wodę, witaminy, składniki mineralne,…

Zobacz więcej

Ile kilokalorii mają mandarynki?

Mandarynki składają się przede wszystkim z wody (aż 85%), a także węglowodanów (13,3 g w 100 g; zwłaszcza sacharozy, glukozy…

Zobacz więcej

Czy warto jeść pistacje?

Pistacje to popularny rodzaj orzechów drzewnych, który jest wyjątkowo bogaty w wiele wartościowych składników odżywczych, takich jak białka, aminokwasy, jedno-…

Zobacz więcej

Zostaw komentarz

  1. Ludomir pisze:

    Artykuł krótki,zwięzły i komunikatywny dla przeciętnego odbiorcy.

Czytaj także
08 października 2020 lek. Małgorzata Czerniak
Dziękujemy za Twoje pytanie!
Postaramy się udzielić odpowiedzi w jak najkrótszym czasie :)
Dziękujemy!
Twój adres e-mail został dodany do newslettera :)