Zioła na żołądek. Co pić przy bólu brzucha?

Co na ból brzucha?

Na wstępie warto zaznaczyć, że nie każdy ból brzucha pochodzi bezpośrednio z żołądka. Czasami trudno jednoznacznie określić źródło bólu, a problem może dotyczyć jednocześnie również innych części przewodu pokarmowego, np. w nieżycie żołądkowo-jelitowym. W łagodnych dolegliwościach żołądkowych często w pierwszej kolejności sięga się po produkty ziołowe. Pamiętaj, że jeżeli dolegliwości bólowe żołądka utrzymują się mimo stosowania tych preparatów, konieczna jest konsultacja lekarska.

Również obecność poniższych objawów alarmowych towarzyszących bólowi brzucha wymaga pogłębionej diagnostyki:

• bóle brzucha budzące ze snu,
• zaburzenia połykania (dysfagia),
• ból przy połykaniu (odynofagia),
• niezamierzona utrata masy ciała,
• utrzymujące się wymioty,
• anemia.

Jakie zioła na żołądek i jelita?

Surowce roślinne są źródłem licznych związków czynnych, które z powodzeniem mogą być stosowane w zaburzeniach przewodu pokarmowego. Częstym zastosowaniem ziół jest leczenie ostrego nieżytu żołądka, wynikającego głównie z błędów żywieniowych, objawiającego się bólem w nadbrzuszu, nudnościami oraz brakiem łaknienia. Krótkotrwała kuracja ziołowa często przynosi szybkie ustąpienie dolegliwości. 

Również w przypadku przewlekłych zaburzeń trawienia związanych z nieprawidłowym wydzielaniem soków trawiennych można uzyskać korzystny efekt dzięki stosowaniu surowców roślinnych. Zioła stosowane w zaburzeniach żołądkowo-jelitowych wykazują działanie poprawiające trawienie, przeciwzapalne, osłaniające śluzówkę, rozkurczowe (spazmolityczne), uspokajające oraz przeciwdrobnoustrojowe.

Czytaj też:
Nerwica żołądka. Jak poradzić sobie z „zestresowanym” żołądkiem?

Zioła ułatwiające trawienie

W przypadku bólu żołądka związanego z zaburzeniami trawienia i z towarzyszącym zmniejszonym łaknieniem podstawowe znaczenie mają surowce goryczowe, które na drodze odruchowej zwiększają wydzielanie soków trawiennych.

Przykładami ziół o takim działaniu są:

• korzeń goryczki, liść bobrka trójlistkowego, korzeń mniszka lekarskiego – surowce typowo goryczowe zwiększające wydzielanie soków trawiennych;
• liść mięty pieprzowej – jeden z najważniejszych surowców stosowanych w różnych zaburzeniach układu pokarmowego. Głównym składnikiem jest olejek eteryczny wykazujący działanie stymulujące wydzielanie soków trawiennych i żółci, rozkurczowe, przeciwzapalne, zmniejszające odruch wymiotny, przeciwwzdęciowe oraz bakteriobójcze;

UWAGA:
Osoby cierpiące na refluks żołądkowo-przełykowy powinny unikać preparatów z liści mięty, gdyż mogą one nasilać refluks i zgagę. Wynika to z działania rozkurczowego na dolny zwieracz przełyku oraz zwiększenia produkcji soku żołądkowego.

• Ziele krwawnika – surowiec szczególnie ceniony za właściwości przeciwkrwotoczne, ale wykazuje także działanie goryczowe, żółciopędne, przeciwzapalne, rozkurczowe i przeciwbakteryjne;
• ziele piołunu – zawarte w nim gorycze i olejek piołunowy pobudzają wydzielanie soku żołądkowego, a olejek działa dodatkowo przeciwskurczowo, przeciwbakteryjnie i przeciwrobaczo;
• owocnia pomarańczy gorzkiej – wyciągi z tego surowca zwiększają wydzielanie soku żołądkowego, ułatwiają trawienie oraz działają przeciwskurczowo.

Zioła z tej grupy nie są zalecane w chorobie wrzodowej żołądka i dwunastnicy, gdyż zwiększona produkcja soków trawiennych może drażnić uszkodzoną śluzówkę.

Zioła osłaniające śluzówkę

Surowce roślinne zawierające substancje śluzowe powlekają błonę śluzową przewodu pokarmowego, dlatego są odpowiednie do stosowania m.in. w chorobie wrzodowej. Należy pamiętać, że jednocześnie mogą osłabiać wchłanianie innych leków, stąd trzeba zachować odpowiedni odstęp czasowy między ich przyjmowaniem.

Przykłady takich surowców:

• nasienie lnu (siemię lniane) – jego maceraty działają powlekająco i łagodzą stany zapalne oraz podrażnienia przewodu pokarmowego, a także zgagę. Macerat uzyskuje się przez zalanie 1–2 łyżek całych nasion lnu szklanką letniej wody i odstawienie na 30–60 minut – następnie należy wypić powstały śluz,
• korzeń prawoślazu – substancje w nim zawarte działaja osłaniająco na błony śluzowe, a także stymulująco na układ odpornościowy.

Zioła przeciwzapalne

Zioła o działaniu przeciwzapalnym zmniejszają dolegliwości bólowe ze strony przewodu pokarmowego objętego procesem zapalnym oraz przyspieszają regenerację i gojenie śluzówki:

• kwiatostan rumianku – posiada szerokie spektrum działania. Składniki olejku eterycznego działają przeciwzapalnie, a dodatkowo wykazują działanie spazmolityczne, wiatropędne, przeciwbakteryjne i przeciwgrzybicze;
• korzeń lukrecji – działa przeciwzapalnie, rozkurczowo i przeciwdrobnoustrojowo. Przyspiesza gojenie owrzodzeń przewodu pokarmowego. Nie zaleca się jego długotrwałego stosowania, ponieważ może prowadzić do retencji wody w organizmie, obrzęków oraz spadku stężenia potasu we krwi;
• kwiat nagietka – wykazuje działanie przeciwzapalne, przeciwgrzybicze i przeciwbakteryjne, a także immunostymulujące, działa również spazmolitycznie oraz zwiększa wydzielanie soku żołądkowego.

Zioła o działaniu uspokajającym

Surowce o działaniu uspokajającym są szczególnie korzystne w przypadku bólu żołądka o podłożu nerwowym.

Należą do nich:

• korzeń kozłka (waleriana) – typowy surowiec o działaniu uspokajającym, wykazujący dodatkowo działanie rozkurczowe,
• szyszki chmielu – działają uspokajająco i ułatwiają zasypianie, a obecne w nich kwasy goryczowe zwiększają łaknienie oraz wydzielanie soków trawiennych.

Zioła na ból żołądka – co i jak stosować?

W aptekach dostępna jest szeroka gama produktów roślinnych stosowanych w dolegliwościach bólowych żołądka, występujących w postaci tabletek, kropli, płynów doustnych oraz mieszanek ziołowych i herbat do zaparzania.

Jak przedstawiono powyżej, pojedynczy surowiec roślinny zwykle wykazuje wiele różnorodnych działań w obrębie przewodu pokarmowego. Ponadto często stosuje się preparaty wieloskładnikowe, aby spotęgować korzystny efekt leczniczy. Jednym z najczęściej stosowanych preparatów w niestrawności i bólu żołądka są krople żołądkowe.

Tradycyjnie stanowią one mieszankę:

• nalewki gorzkiej (zawierającej ekstrakty z korzenia goryczki, liścia bobrka trójlistkowego oraz owocni pomarańczy gorzkiej),
• nalewki z korzenia kozłka,
• nalewki z mięty pieprzowej,
• wyciągu z ziela dziurawca.

W przypadku dolegliwości żołądkowych należy około 30-40 kropli rozcieńczyć w niewielkiej ilości wody i wypić. Stosując leki roślinne pamiętaj, że ich wskazania w dużej mierze opierają się na długim okresie stosowania i doświadczeniu. Najczęściej znajdują one zastosowanie w łagodnych i krótkotrwałych dolegliwościach gastrycznych.

W większości wytycznych dotyczących leczenia chorób układu pokarmowego leki roślinne nie są wymieniane, dlatego nie powinny zastępować leczenia zaleconego przez lekarza, a jedynie – w razie potrzeby – je uzupełniać, z uwzględnieniem możliwych interakcji lekowych. Zwróć uwagę, że w wielu produktach ziołowych znajduje się informacja, że nie są zalecane u dzieci poniżej 12. roku życia oraz u kobiet w ciąży i karmiących piersią. Wynika to najczęściej z braku wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa lub z obecności alkoholu w niektórych płynnych przetworach roślinnych.

Jaka herbata na ból brzucha?

Jedną z popularniejszych form stosowania ziół na ból żołądka i inne problemy związane z układem pokarmowym jest picie różnych ziołowych herbat (naparów). Herbaty ziołowe mogą zawierać pojedynczy surowiec roślinny lub być mieszanką kilku z nich, mogą mieć formę sypkiego suszu odmierzanego łyżeczką lub być w formie torebek gotowych do zaparzania (tzw. zioła fix).

W asortymencie aptecznym istnieje bardzo wiele różnych produktów, które mają zarówno status leków roślinnych (muszą spełniać bardziej rygorystyczne normy), jak i suplementów diety. Te pierwsze z założenia powinniśmy stosować w celach leczniczych, a te drugie mają wspierać prawidłowe funkcjonowanie organizmu. W wyborze odpowiedniego produktu zawierającego zioła na ból żołądka z pewnością pomoże fachowy personel apteki.

Zatem co pić na ból żołądka?

Herbaty na ból żołądka i problemy trawienne najczęściej zawierają, m.in. kwiatostan rumianku, liść mięty pieprzowej, korzeń prawoślazu, owoc kolendry siewnej, owoc kminku zwyczajnego, ziele dziurawca. Z ziół sporządzamy napar – saszetki lub odmierzony susz zalewamy wrzącą wodą, naparzamy pod przykryciem przez około 10-15 minut. Tak sporządzony ciepły napar pijemy zwykle kilka razy na dobę.

Co jest dobre na silny ból żołądka?

Silny ból żołądka to objaw, którego nie można bagatelizować i powinien skłaniać do szukania pomocy lekarskiej.

Zwłaszcza jeżeli ostremu bólowi brzucha towarzyszą objawy takie jak:

• bardzo duże natężenie bólu,
• wymioty i nagłe zatrzymanie gazów i stolca,
• krew w wymiocinach lub stolcu,
• twardy, deskowaty brzuch,
• spadek ciśnienia tętniczego,
• zaburzenia oddychania,
• zaburzenia świadomości.

Są to objawy sugerujące tzw. ostry brzuch czyli stan wymagający najczęściej interwencji chirurgicznej, które mogą być spowodowane, m.in. perforacją czy niedrożnością przewodu pokarmowego.

Przeczytaj rówież:
Ból podbrzusza u kobiet – co może go powodować?